💰 SMMM Yeterlilik: Maliyet Muhasebesi Safha Maliyet Testi
Safha maliyet sistemi, birbirini takip eden ve homojen ürünlerin üretildiği işletmelerde kullanılan bir maliyet yöntemidir. Bu sistemde, maliyetler her bir üretim safhası için ayrı ayrı hesaplanır ve bir sonraki safhaya aktarılır. SMMM yeterlilik sınavında bu konudan sıklıkla soru gelmektedir. Bu nedenle safha maliyet sistemini iyi anlamak ve test sorularını çözebilmek önemlidir.
- 🏭 Safha Maliyet Sisteminin Özellikleri:
- 🔄 Üretim, birbirini takip eden ve seri halde gerçekleşen aşamalardan oluşur.
- 📊 Her safha için ayrı bir maliyet hesabı tutulur.
- 📦 Ürünler homojen ve birbirinin aynıdır.
- 📈 Maliyetler, her safhada üretilen birim sayısına bölünerek birim maliyetler bulunur.
- 🧪 Safha Maliyet Hesaplama Adımları:
- 🧾 Her safha için direkt ilk madde ve malzeme, direkt işçilik ve genel üretim giderleri belirlenir.
- 🔢 Eşdeğer üretim miktarı hesaplanır (varsa).
- 💰 Safha maliyetleri toplamı bulunur.
- 💵 Birim maliyet hesaplanır (Toplam Maliyet / Eşdeğer Üretim Miktarı).
- ➡️ Bir sonraki safhaya maliyet transferi yapılır.
- 📝 Eşdeğer Üretim Kavramı:
- 🚧 Dönem sonunda tamamlanmamış ancak üretim sürecine dahil olan ürünlerin, tamamlanmış ürün cinsinden ifadesidir.
- 📐 Eşdeğer üretim miktarı hesaplanırken, tamamlanma yüzdesi dikkate alınır.
- 📊 Eşdeğer Üretim = Fiili Üretim Miktarı x Tamamlanma Yüzdesi
- 📚 Örnek Soru ve Çözümü:
Bir işletmenin bir üretim sürecinde aşağıdaki bilgiler elde edilmiştir:
- 📦 Başlangıçta Devreden Stok: 100 birim (%60 tamamlanmış)
- 🏭 Dönem İçinde Üretime Başlanan: 900 birim
- ✅ Dönem İçinde Tamamlanan: 800 birim
- 🚧 Dönem Sonu Kapanış Stoğu: 200 birim (%40 tamamlanmış)
- 💰 Direkt İlk Madde ve Malzeme Gideri: ₺16.000
- 💸 Direkt İşçilik Gideri: ₺10.000
- 🏭 Genel Üretim Gideri: ₺4.000
Eşdeğer üretim miktarını ve birim maliyeti bulunuz.
Çözüm:
Eşdeğer Üretim Miktarı (Direkt İlk Madde ve Malzeme): 800 + (200 x 0.40) = 880 birim
Eşdeğer Üretim Miktarı (Direkt İşçilik ve GÜG): 800 + (200 x 0.40) = 880 birim
Toplam Maliyet: ₺16.000 + ₺10.000 + ₺4.000 = ₺30.000
Birim Maliyet (Direkt İlk Madde ve Malzeme): $rac{16000}{880} = 18.18$ TL/Birim
Birim Maliyet (Direkt İşçilik ve GÜG): $rac{14000}{880} = 15.91$ TL/Birim
🎯 Sınav Taktikleri
- ⏱️ Soruları dikkatlice okuyun ve istenenleri tam olarak anlayın.
- 📝 Eşdeğer üretim miktarını doğru hesaplayın.
- ➕ Maliyetleri doğru bir şekilde toplayın ve birim maliyeti doğru hesaplayın.
- ⏳ Zamanı etkili kullanın ve tüm soruları cevaplamaya çalışın.