TYT Biyoloji Terimleri Sözlüğü: A'dan Z'ye Eksiksiz

Question

TYT Biyoloji terimleri çok fazla ve hepsini aklımda tutmakta zorlanıyorum. Özellikle bazı terimlerin ne anlama geldiğini tam olarak çıkaramıyorum.

Answer 1

? A Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Adaptasyon: Bir canlının yaşadığı ortama uyum sağlama yeteneği.
• ? Aktif Taşıma: Hücre zarından madde geçişi sırasında enerji (ATP) harcanması.
• ? Alerji: Bağışıklık sisteminin normalde zararsız olan maddelere karşı aşırı tepki vermesi.
• ? Amino Asit: Proteinlerin yapı taşı olan organik moleküller.
• ? Anafaz: Mitoz ve mayoz bölünmelerde kardeş kromatitlerin ayrıldığı evre.
• ? Antikor: Vücuda giren yabancı maddelere (antijenlere) karşı üretilen savunma proteinleri.
• ? ATP (Adenozin Trifosfat): Hücrenin enerji para birimi.

? B Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Bakteri: Tek hücreli, prokaryot canlılar.
• ? Bağışıklık: Vücudun hastalıklara karşı direnç gösterme yeteneği.
• ? Besin Zinciri: Canlıların birbirini yiyerek enerji aktarımını sağladığı zincir.
• ? Biyosfer: Canlıların yaşadığı yeryüzü, su ve hava katmanlarının tümü.
• ? Boşaltım: Metabolizma sonucu oluşan atık maddelerin vücuttan uzaklaştırılması.

? C Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Canlı: Yaşam belirtileri gösteren varlık.
• ? Çevre: Canlıların etkileşimde bulunduğu fiziksel, kimyasal ve biyolojik faktörlerin tümü.
• ? Çeşitlilik (Biyoçeşitlilik): Bir bölgedeki farklı canlı türlerinin sayısı.
• ? Çekirdek: Ökaryot hücrelerde DNA'yı taşıyan organel.
• ? Çimlenme: Tohumun uygun koşullarda filizlenmesi.

? D Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? DNA (Deoksiribo Nükleik Asit): Genetik bilgiyi taşıyan molekül.
• ? Doku: Aynı görevi yapan hücrelerin oluşturduğu yapı.
• ? Döllenme: Dişi ve erkek üreme hücrelerinin birleşmesi.
• ? Doğal Seçilim: Çevreye uyum sağlayan canlıların hayatta kalıp üremesi, uyum sağlayamayanların elenmesi.
• ? Direnç: Canlıların olumsuz koşullara karşı koyabilme yeteneği.

? E Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Ekosistem: Canlılar ve cansız çevrenin etkileşimiyle oluşan sistem.
• ? Enzim: Biyokimyasal tepkimeleri hızlandıran protein yapılı moleküller.
• ? Evrim: Canlıların zaman içinde geçirdiği değişimler.
• ? Eşeyli Üreme: Dişi ve erkek üreme hücrelerinin birleşmesiyle gerçekleşen üreme.
• ? Eşeysiz Üreme: Tek bir atadan yeni bireylerin oluşması.

? F Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Fotosentez: Bitkilerin güneş enerjisi kullanarak organik madde üretmesi.
• ? Fagositoz: Hücrenin katı maddeleri içine alması.
• ? Familya: Ortak özellikleri olan cinslerin oluşturduğu taksonomik birim.
• ? Fermantasyon: Oksijensiz ortamda organik maddelerin parçalanması.
• ? Filogeni: Canlıların evrimsel ilişkilerini inceleyen bilim dalı.

? G Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Gen: Kalıtsal özellikleri taşıyan DNA parçası.
• ? Genetik: Kalıtım ve genleri inceleyen bilim dalı.
• ? Glikoz: Basit bir şeker (monosakkarit).
• ? Gonozom: Cinsiyeti belirleyen kromozom.
• ? Gözle Görünür Özellik (Fenotip): Genotip ve çevrenin etkisiyle ortaya çıkan özellik.

? H Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Habitat: Bir canlının doğal olarak yaşadığı yer.
• ? Hücre: Canlıların temel yapı ve işlev birimi.
• ? Hormon: Vücutta üretilen ve farklı organları etkileyen kimyasal haberci.
• ? Homolog Kromozom: Şekil ve büyüklükleri aynı olan, karşılıklı genleri taşıyan kromozom çifti.
• ? Hücre Zarı: Hücreyi çevreleyen ve madde alışverişini kontrol eden zar.

? I Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? İmmün Sistem (Bağışıklık Sistemi): Vücudu hastalıklara karşı koruyan sistem.
• ? İletim Demeti: Bitkilerde su ve besin maddelerini taşıyan yapılar.
• ? İnsülin: Kandaki şeker seviyesini düşüren hormon.
• ? İnorganik Bileşik: Yapısında karbon atomu bulundurmayan bileşikler (su, mineral tuzlar gibi).
• ? İzolasyon: Bir popülasyonun diğerlerinden ayrılması.

? K Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Kalıtım: Genetik özelliklerin nesilden nesile aktarılması.
• ? Kemosentez: Bazı bakterilerin kimyasal enerjiyi kullanarak organik madde üretmesi.
• ? Klorofil: Bitkilere yeşil rengini veren ve fotosentezde görev alan pigment.
• ? Kromozom: DNA'nın etrafına proteinlerin sarılmasıyla oluşan yapı.
• ? Kök: Bitkilerin toprağa tutunmasını ve su emmesini sağlayan organ.

? L Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Lizozom: Hücre içi sindirimde görevli organel.
• ? Lökosit (Akyuvar): Bağışıklık sisteminde görevli kan hücresi.
• ? Lenf: Doku sıvısından oluşan ve bağışıklıkta rol oynayan sıvı.
• ? Lipit (Yağ): Hücrenin yapısında bulunan organik molekül.
• ? Laktik Asit Fermantasyonu: Oksijensiz ortamda glikozun laktik aside dönüşmesi.

? M Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Mayoz: Üreme hücrelerinin oluşmasını sağlayan hücre bölünmesi.
• ? Metabolizma: Canlıda gerçekleşen yapım ve yıkım olaylarının tümü.
• ? Mitoz: Vücut hücrelerinin bölünerek çoğalması.
• ? Mitokondri: Hücrenin enerji santrali olan organel.
• ? Mutasyon: Genlerde meydana gelen kalıcı değişiklikler.

? N Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Nükleik Asit: DNA ve RNA gibi genetik bilgiyi taşıyan moleküller.
• ? Nükleotit: Nükleik asitlerin yapı taşı.
• ? Nişasta: Bitkilerde depo edilen karbonhidrat.
• ? Nöron (Sinir Hücresi): Sinir sisteminin temel birimi.
• ? Nitrifikasyon: Amonyağın nitrite ve nitrata dönüşmesi.

? O Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Organ: Farklı dokuların bir araya gelerek oluşturduğu yapı.
• ? Organel: Hücrenin içinde bulunan ve belirli görevleri olan yapılar.
• ? Osmos: Suyun yarı geçirgen zardan çok yoğun olduğu ortama geçmesi.
• ? Oksijenli Solunum: Oksijen kullanılarak organik maddeden enerji üretilmesi.
• ? Ototrof: Kendi besinini üretebilen canlı.

? P Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Parazit: Başka bir canlının üzerinde veya içinde yaşayarak ona zarar veren canlı.
• ? Pasif Taşıma: Hücre zarından madde geçişi sırasında enerji harcanmaması.
• ? Popülasyon: Aynı türden canlıların belirli bir alanda oluşturduğu topluluk.
• ? Protein: Amino asitlerden oluşan ve hücrenin yapısında görev alan organik molekül.
• ? Prokaryot: Çekirdeği ve zarlı organelleri olmayan hücre.

? R Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Resesif Gen (Çekinik Gen): Etkisini gösterebilmesi için homozigot durumda olması gereken gen.
• ? Ribozom: Protein sentezinin yapıldığı organel.
• ? RNA (Ribonükleik Asit): Protein sentezinde görev alan nükleik asit.
• ? Replikasyon: DNA'nın kendini eşlemesi.
• ? Refleks: Uyarıya karşı istemsiz ve hızlı tepki.

? S Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Salgı: Hücre veya dokuların ürettiği ve dışarıya verdiği madde.
• ? Saprofit: Ölü organik maddelerle beslenen canlı.
• ? Sistem: Birlikte çalışan organların oluşturduğu yapı.
• ? Solunum: Canlıların enerji elde etmek için yaptığı olay.
• ? Sürdürülebilirlik: Doğal kaynakların gelecek nesillerin ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde kullanılması.

? T Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Taksonomi: Canlıları sınıflandırma bilimi.
• ? Telomer: Kromozomların uç kısmında bulunan ve kısalmayı engelleyen bölge.
• ? Terleme: Vücuttan su ve tuzun atılması.
• ? Tropizma: Bitkilerin uyarılara karşı yönelme hareketi.
• ? Tür: Ortak atadan gelen ve çiftleşerek verimli döller oluşturabilen canlı grubu.

? U Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Uyarılabilirlik: Canlıların çevresel değişikliklere tepki verme yeteneği.
• ? Uyum (Adaptasyon): Canlıların yaşadığı ortama uyum sağlama yeteneği.
• ? Üreme: Canlıların nesillerini devam ettirme olayı.
• ? Üretici (Ototrof): Kendi besinini üretebilen canlı.
• ? Uyarım: Bir hücre veya organın aktivitesini artıran etki.

? V Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Vakol: Hücre içinde su, besin ve atık maddelerin depolandığı organel.
• ? Varyasyon: Aynı tür içindeki bireyler arasındaki farklılıklar.
• ? Virüs: Canlı hücrelere bağımlı olarak çoğalabilen, nükleik asit ve proteinden oluşan yapılar.
• ? Vitamin: Vücudun normal fonksiyonları için gerekli olan organik bileşikler.
• ? Vejetatif Üreme: Bitkilerin eşeysiz üreme şekli.

? Z Harfi ile Başlayan Biyoloji Terimleri

• ? Zigot: Döllenme sonucu oluşan ilk hücre.
• ? Zooplankton: Suda yaşayan mikroskobik hayvanlar.
• ? Zar: Hücreyi veya organelleri çevreleyen yapı.
• ? Zooloji: Hayvanları inceleyen bilim dalı.
• ? Zehir (Toksin): Canlılara zarar veren madde.