?️ Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin Görev ve Yetkileri
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti'nin yasama organıdır. Anayasa ile belirlenen görev ve yetkileri çerçevesinde ülkenin iç ve dış politikasını şekillendirir, kanunları yapar, değiştirir ve kaldırır. TBMM'nin görev ve yetkileri şunlardır:
- ? Kanun Koymak, Değiştirmek ve Kaldırmak: TBMM'nin en temel görevi, Türkiye Cumhuriyeti'nde uygulanacak kanunları yapmaktır. Mevcut kanunları değiştirebilir veya yürürlükten kaldırabilir. Kanun teklifleri milletvekilleri tarafından sunulur ve TBMM Genel Kurulu'nda görüşülerek oylanır.
- ⚖️ Bütçe ve Kesin Hesap Kanunlarını Görüşmek ve Kabul Etmek: Devletin gelir ve giderlerini gösteren bütçe kanununu kabul etmek, TBMM'nin önemli yetkilerindendir. Ayrıca, bir önceki yılın harcamalarının denetlendiği kesin hesap kanununu da görüşerek onaylar.
- ? Uluslararası Anlaşmaları Onaylamak: Türkiye Cumhuriyeti'nin diğer devletlerle veya uluslararası kuruluşlarla yaptığı anlaşmaların onaylanması TBMM'nin yetkisindedir. Bu anlaşmaların onaylanmasıyla birlikte, iç hukukta da bağlayıcı hale gelirler.
- ?️ Savaş İlanına Karar Vermek: Türkiye'nin savaş ilan etmesine karar vermek yetkisi TBMM'ye aittir. Ancak, bu yetki kullanılırken uluslararası hukuk ve Türkiye'nin milli menfaatleri göz önünde bulundurulur.
- ? Milletlerarası Andlaşmaları Uygun Bulmak: Devletlerarası yapılan andlaşmaların uygun bulunması TBMM'nin görevidir.
- ✍️ Af İlanına Karar Vermek: Genel veya özel af ilanına karar vermek TBMM'nin yetkisindedir. Af ilanları, belirli suçları işleyenlerin cezalarının kısmen veya tamamen affedilmesini sağlar.
- ?⚖️ Anayasa Değişikliği Yapmak: Anayasa'nın değiştirilmesi de TBMM'nin yetkisindedir. Anayasa değişiklikleri, özel bir usule tabidir ve nitelikli çoğunluklarla kabul edilmesi gerekir.
- ? Cumhurbaşkanı Yardımcılarını ve Bakanları Denetlemek: TBMM, Cumhurbaşkanı yardımcılarını ve bakanları çeşitli yollarla denetleyebilir. Bu denetim yolları arasında sözlü ve yazılı soru önergeleri, genel görüşme, gensoru ve Meclis araştırması yer alır.
- ?? Cumhurbaşkanını Seçmek (Gerekirse): Anayasa'da belirtilen durumlarda Cumhurbaşkanı seçimi yapmak TBMM'nin görevidir.
- ?♀️ Yüksek Mahkeme Üyelerini Seçmek: Anayasa Mahkemesi, Yargıtay, Danıştay gibi yüksek mahkemelerin bazı üyelerini seçmek TBMM'nin yetkisindedir.
?️ TBMM'nin Denetim Yetkileri
- ❓ Soru: Milletvekilleri, Cumhurbaşkanı yardımcılarına ve bakanlara yazılı veya sözlü olarak soru sorabilirler. Bu sorulara cevap verilmesi zorunludur.
- ?️ Genel Görüşme: Toplumu veya devletin işleyişini ilgilendiren önemli konularda TBMM Genel Kurulu'nda genel görüşme yapılabilir.
- ? Meclis Araştırması: Belirli bir konuda bilgi edinmek amacıyla Meclis araştırması komisyonu kurulabilir. Bu komisyon, ilgili kişi ve kurumlarla görüşmeler yaparak rapor hazırlar.
- ❗ Gensoru: Hükümetin genel politikası veya bir bakanın icraatı hakkında gensoru önergesi verilebilir. Gensoru önergesi kabul edilirse, hükümet düşebilir veya ilgili bakan görevden alınabilir.
- ✍️ Meclis Soruşturması: Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında, görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla Meclis soruşturması açılabilir.
