Kambiyum ve mantar kambiyumu dokularının ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Fotosentez yapmaları
B) Kök uçlarında bulunmaları
C) Sekonder büyümeyi sağlamaları
D) Mezofil hücrelerinden oluşmaları
Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için bitkilerdeki büyüme dokularını ve görevlerini hatırlayalım.
- Kambiyum (Vasküler Kambiyum): Bitkilerin gövde ve köklerinde bulunan, bölünme yeteneği olan bir meristem dokudur. İçeriye doğru ikincil odun (sekonder ksilem), dışarıya doğru ikincil soymuk (sekonder floem) üreterek bitkinin enine kalınlaşmasını sağlar. Bu kalınlaşmaya sekonder büyüme denir.
- Mantar Kambiyumu (Fellojen): Yine bitkilerin gövde ve köklerinde bulunan, bölünme yeteneği olan başka bir meristem dokudur. Dışarıya doğru mantar (fellam) hücrelerini, içeriye doğru ise mantar parankiması (felloderm) hücrelerini üreterek bitkinin dış kabuğunun (periderm) oluşumunu sağlar. Bu da bitkinin enine kalınlaşmasına, yani sekonder büyümeye katkıda bulunur.
- Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Fotosentez yapmaları: Kambiyum ve mantar kambiyumu, genellikle bitkinin iç kısımlarında yer alan, bölünme ve büyüme odaklı dokulardır. Fotosentez, kloroplast içeren mezofil hücreleri gibi özelleşmiş dokular tarafından yapılır. Bu dokuların temel görevi fotosentez değildir.
- B) Kök uçlarında bulunmaları: Kök uçlarında birincil büyümeyi sağlayan apikal meristemler bulunur. Kambiyum ve mantar kambiyumu ise bitkinin enine kalınlaşmasını sağlayan yanal meristemlerdir ve genellikle daha yaşlı gövde ve kök kısımlarında bulunur.
- C) Sekonder büyümeyi sağlamaları: Yukarıda açıkladığımız gibi, hem kambiyum (vasküler kambiyum) hem de mantar kambiyumu, bitkinin enine kalınlaşmasını, yani sekonder büyümesini sağlayan meristem dokulardır. Bu, her iki dokunun da ortak ve temel görevidir.
- D) Mezofil hücrelerinden oluşmaları: Mezofil hücreleri, bitki yapraklarında fotosentez yapan özelleşmiş parankima hücreleridir. Kambiyum ve mantar kambiyumu ise bölünme yeteneği olan meristem hücrelerinden oluşur ve mezofil hücrelerinden farklıdır.
Bu bilgiler ışığında, kambiyum ve mantar kambiyumunun ortak özelliği sekonder büyümeyi sağlamalarıdır.
Cevap C seçeneğidir.