Miladi Takvim özellikleri Test 2

Roma İmparatoru Jül Sezar'ın MÖ 46 yılında düzenlettiği Jülyen takvimi ile Papa XIII. Gregorius'un 1582'de düzenlettiği Gregoryen takvim arasındaki temel fark nedir?

A) Artık yıl hesaplama sistemindeki düzenleme
B) Haftalık gün sayısının değiştirilmesi
C) Ay isimlerinin tamamen değiştirilmesi
D) Yılbaşı ayının farklılaştırılması

Bu soruda, tarihin iki önemli takvim sistemi olan Jülyen ve Gregoryen takvimleri arasındaki temel farkı anlamamız isteniyor. Her iki takvim de zamanı düzenlemek için kullanılmış olsa da, aralarında önemli bir hassasiyet farkı bulunmaktadır.

• Jülyen Takvimi:

  Roma İmparatoru Jül Sezar tarafından MÖ 46 yılında yürürlüğe konulan Jülyen takvimi, Dünya'nın Güneş etrafındaki dönüş süresini (tropikal yıl) esas alarak düzenlenmiştir. Bu takvime göre bir yıl 365 gün olarak kabul edilmiş ve her 4 yılda bir Şubat ayına bir gün eklenerek (artık yıl) 366 gün yapılmıştır. Bu sistem, o dönemin şartlarına göre oldukça ileri bir adımdı.

  Ancak Jülyen takvimi, tropikal yıldan (yaklaşık 365.2422 gün) biraz daha uzundu (ortalama 365.25 gün). Bu küçük fark, her yıl yaklaşık 11 dakika 14 saniyelik bir sapmaya yol açıyordu. Yüzyıllar geçtikçe bu küçük sapmalar birikerek takvimin mevsimlerle olan uyumunu bozmaya başladı. Özellikle dini bayramların (Paskalya gibi) tarihlerinin kayması endişe yaratıyordu.

• Gregoryen Takvimi:

  Jülyen takvimindeki bu biriken hatayı düzeltmek amacıyla Papa XIII. Gregorius tarafından 1582 yılında Gregoryen takvimi yürürlüğe konulmuştur. Bu takvim, Jülyen takviminin artık yıl hesaplama sistemini daha hassas hale getirerek bu sapmayı gidermeyi amaçlamıştır.

  Gregoryen takviminde de temel artık yıl kuralı her 4 yılda bir artık yıl olmasıdır. Ancak, Jülyen takviminden farklı olarak, yüzyıl başı yıllar (örneğin 1700, 1800, 1900) sadece 400'e tam bölünebiliyorlarsa artık yıl kabul edilir. Yani, 1700, 1800, 1900 yılları artık yıl değildir, çünkü 400'e tam bölünmezler. Ancak 1600 ve 2000 yılları 400'e tam bölündükleri için artık yıl olmuşlardır.

  Bu yeni kural sayesinde, bir yılın ortalama uzunluğu 365.2425 güne düşürülmüş ve tropikal yıla (365.2422 gün) çok daha yakın bir hassasiyet sağlanmıştır. Bu da takvimin mevsimlerle olan uyumunu büyük ölçüde korumasını sağlamıştır.

Şimdi seçenekleri inceleyelim:

• A) Artık yıl hesaplama sistemindeki düzenleme: Yukarıda açıklandığı gibi, Gregoryen takvimi, Jülyen takviminin artık yıl hesaplama kuralına yüzyıl başı yıllar için ek bir koşul getirerek daha doğru bir ortalama yıl uzunluğu elde etmiştir. Bu, iki takvim arasındaki temel ve en önemli farktır.
• B) Haftalık gün sayısının değiştirilmesi: Hem Jülyen hem de Gregoryen takvimlerinde haftalık gün sayısı 7 olarak kalmıştır. Bu konuda bir değişiklik yapılmamıştır.
• C) Ay isimlerinin tamamen değiştirilmesi: Her iki takvimde de ay isimleri (Ocak, Şubat, Mart vb.) büyük ölçüde aynı kalmıştır. Gregoryen takvimi ay isimlerinde köklü bir değişiklik yapmamıştır.
• D) Yılbaşı ayının farklılaştırılması: Yılbaşı tarihi farklı kültürlerde ve zamanlarda değişiklik göstermiş olsa da, Gregoryen takviminin Jülyen takviminden temel farkı yılbaşı ayının değiştirilmesi değil, takvimin genel hassasiyetini artıran artık yıl kuralındaki düzenlemedir. Her iki takvim de temelde Güneş yılını takip etmeyi amaçlamıştır.

Bu bilgiler ışığında, Jülyen ve Gregoryen takvimleri arasındaki temel farkın artık yıl hesaplama sistemindeki düzenleme olduğu açıkça görülmektedir.

Cevap A seçeneğidir.