Aşağıdaki tepkimelerden hangisinin denge bağıntısında hem katılar hem de saf sıvılar yer almaz?
A) NH3(g) + H2O(s) ⇌ NH4+(suda) + OH-(suda)
B) 2HgO(k) ⇌ 2Hg(s) + O2(g)
C) CH3COOH(s) + H2O(s) ⇌ CH3COO-(suda) + H3O+(suda)
D) Fe2O3(k) + 3CO(g) ⇌ 2Fe(k) + 3CO2(g)
Haydi bu denge sorusunu adım adım çözelim ve konuyu daha iyi anlayalım!
🧪 Öncelikle denge bağıntısının ne olduğunu hatırlayalım. Denge bağıntısı (Kc), ürünlerin derişimlerinin reaktiflerin derişimlerine oranını gösterir. Katılar ve saf sıvılar denge bağıntısında yer almazlar çünkü derişimleri sabittir.
🧐 Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
A) $NH_3(g) + H_2O(s) \rightleftharpoons NH_4^+(suda) + OH^-(suda)$ : Bu tepkimede $H_2O(s)$ saf sıvı olduğu için denge bağıntısında yer almaz. Ancak diğer maddeler (gaz ve suda çözünmüş iyonlar) yer alır.
B) $2HgO(k) \rightleftharpoons 2Hg(s) + O_2(g)$ : Bu tepkimede $HgO(k)$ katı ve $Hg(s)$ sıvı olduğu için denge bağıntısında yer almaz. Sadece $O_2(g)$ gazı denge bağıntısında yer alır.
C) $CH_3COOH(s) + H_2O(s) \rightleftharpoons CH_3COO^-(suda) + H_3O^+(suda)$ : Bu tepkimede $CH_3COOH(s)$ ve $H_2O(s)$ sıvı olduğu için denge bağıntısında yer almaz. Diğer maddeler (suda çözünmüş iyonlar) yer alır.
D) $Fe_2O_3(k) + 3CO(g) \rightleftharpoons 2Fe(k) + 3CO_2(g)$ : Bu tepkimede $Fe_2O_3(k)$ ve $Fe(k)$ katı olduğu için denge bağıntısında yer almaz. $CO(g)$ ve $CO_2(g)$ gazları denge bağıntısında yer alır.
💡 Soruda, denge bağıntısında hem katıların hem de saf sıvıların *yer almadığı* seçeneği arıyoruz. Bu durumda, denge bağıntısında sadece suda çözünmüş maddelerin veya gazların bulunduğu seçeneği bulmalıyız.