Tek çenekli ve çift çenekli bitkilerin karşılaştırılmasında aşağıdaki özelliklerden hangisi yanlıştır?
A) Tek çeneklilerde kambiyum bulunmaz, çift çeneklilerde bulunur
B) Tek çeneklilerde yaprak damarlanması paralel, çift çeneklilerde ağsıdır
C) Tek çeneklilerde çiçek parçaları 4-5 ve katları, çift çeneklilerde 3 ve katları şeklindedir
D) Tek çeneklilerde kök sistemi saçak, çift çeneklilerde kazık kök yapısındadır
Bitkileri sınıflandırmak, onların yapısal ve işlevsel özelliklerini anlamak için çok önemlidir. Tek çenekli ve çift çenekli bitkiler arasındaki farkları bilmek, botanik bilimi için temel bir bilgidir. Şimdi, verilen seçenekleri adım adım inceleyerek hangi karşılaştırmanın yanlış olduğunu bulalım:
- A) Tek çeneklilerde kambiyum bulunmaz, çift çeneklilerde bulunur: Bu ifade doğrudur. Kambiyum, bitkilerin enine büyümesini (kalınlaşmasını) sağlayan bir meristem dokusudur. Tek çenekli bitkilerde genellikle kambiyum bulunmadığı için gövdeleri kalınlaşmaz. Çift çenekli bitkilerde ise kambiyum bulunur ve bu sayede ikincil büyüme ile gövdeleri kalınlaşır, odunsu yapılar oluşturabilirler.
- B) Tek çeneklilerde yaprak damarlanması paralel, çift çeneklilerde ağsıdır: Bu ifade de doğrudur. Tek çenekli bitkilerin yapraklarında damarlar genellikle birbirine paralel uzanır (örneğin mısır, buğday). Çift çenekli bitkilerin yapraklarında ise damarlar ağ gibi dallanmış bir yapı gösterir (örneğin fasulye, meşe).
- C) Tek çeneklilerde çiçek parçaları 4-5 ve katları, çift çeneklilerde 3 ve katları şeklindedir: Bu ifade yanlıştır. Doğrusu şudur: Tek çenekli bitkilerin çiçek parçaları genellikle 3 ve katları şeklindedir (örneğin 3 taç yaprak, 6 erkek organ). Çift çenekli bitkilerin çiçek parçaları ise genellikle 4 veya 5 ve katları şeklindedir (örneğin 4 veya 5 taç yaprak, 8 veya 10 erkek organ). Seçenekteki bilgi, tek çenekli ve çift çenekli bitkilerin çiçek parçaları özelliklerini ters vermiştir.
- D) Tek çeneklilerde kök sistemi saçak, çift çeneklilerde kazık kök yapısındadır: Bu ifade doğrudur. Tek çenekli bitkilerde ana kök gelişmez, bunun yerine gövdenin tabanından çıkan birçok ince kök toprağa yayılarak saçak kök sistemini oluşturur (örneğin çim, soğan). Çift çenekli bitkilerde ise ana bir kök (kazık kök) derine iner ve bu ana kökten yan kökler çıkar (örneğin havuç, bezelye).
Yukarıdaki analizlerden de anlaşıldığı gibi, C seçeneğindeki karşılaştırma yanlıştır.
Cevap C seçeneğidir.
