Merhaba sevgili öğrenciler!
Küçük Kaynarca Antlaşması, Osmanlı tarihi için çok önemli bir dönüm noktasıdır. Bu antlaşmanın sonuçlarını doğru anlamak, sonraki süreçleri kavramak açısından büyük önem taşır. Şimdi, verilen yargıları tek tek inceleyelim ve hangilerinin doğru olduğunu bulalım:
-
I. Osmanlı Devleti'nin dağılma sürecinin başlangıcıdır: Bu yargı doğrudur. Küçük Kaynarca Antlaşması (1774), Osmanlı Devleti'nin gerileme döneminden dağılma dönemine geçişinin en önemli işaretlerinden biridir. Bu antlaşma ile Kırım Hanlığı bağımsızlığını kazanmış, ancak kısa süre sonra Rusya tarafından ilhak edilmiştir. Bu, Osmanlı'nın ilk kez Müslüman ve Türk bir toprağı kaybetmesi anlamına geliyordu. Ayrıca Rusya'ya Osmanlı iç işlerine karışma hakkı tanıyan maddeler (Ortodoksların koruyuculuğu gibi) de dağılma sürecini hızlandıran faktörler olmuştur.
-
II. Rusya'nın Karadeniz'e inme politikasında dönüm noktasıdır: Bu yargı da doğrudur. Küçük Kaynarca Antlaşması, Rusya'ya Karadeniz'de serbest ticaret yapma, donanma bulundurma ve Boğazlardan geçiş hakkı gibi önemli imtiyazlar sağlamıştır. Kırım'ın bağımsızlığı ve ardından Rusya'ya bağlanması, Rusya'nın sıcak denizlere inme ve Karadeniz'de tam hakimiyet kurma politikasında çok büyük bir adım olmuştur. Bu antlaşma ile Rusya, Karadeniz'de güçlü bir aktör haline gelmiştir.
-
III. Osmanlı toprak bütünlüğünün ilk kez bozulduğu antlaşmadır: Bu yargı yanlıştır. Osmanlı Devleti, Küçük Kaynarca Antlaşması'ndan çok daha önce, özellikle 1699 Karlofça Antlaşması ile büyük toprak kayıpları yaşamış ve toprak bütünlüğü bozulmuştur. Karlofça Antlaşması ile Macaristan, Erdel, Mora ve Podolya gibi önemli topraklar kaybedilmiştir. Küçük Kaynarca Antlaşması, toprak kaybı açısından önemli olsa da, "ilk kez" ifadesi yanlıştır.
Bu durumda, I. ve II. yargılar doğru, III. yargı ise yanlıştır.
Cevap B seçeneğidir.