Yasama, yürütme ve yargı organlarının seçimle iş başına geldiği, halkın kendi kendini yönettiği yönetim biçimi hangisidir?
A) Monarşi
B) Oligarşi
C) Teokrasi
D) Cumhuriyet
Öncelikle soruyu dikkatlice inceleyelim. Soru, yönetim organlarının seçimle iş başına geldiği ve halkın kendi kendini yönettiği bir yönetim biçimini tanımlıyor. Bu temel özellikler üzerinden seçenekleri değerlendirelim:
- A) Monarşi: Bu yönetim biçiminde devlet başkanı genellikle kral veya imparator gibi tek bir kişidir ve bu makam babadan oğula geçer, yani miras yoluyla devredilir. Seçimle iş başına gelme ilkesi yoktur. Bu nedenle sorudaki tanıma uymaz.
- B) Oligarşi: Oligarşi, yönetimin küçük ve ayrıcalıklı bir grubun (örneğin zenginler, soylular veya askeri liderler) elinde olduğu yönetim biçimidir. Halkın genelinin yönetime katılımı veya seçimle iş başına gelme durumu söz konusu değildir. Bu da sorudaki tanıma aykırıdır.
- C) Teokrasi: Teokrasi, devlet yönetiminin dini kurallara ve din adamlarına dayandığı bir sistemdir. Yönetim genellikle dini liderler tarafından yürütülür ve dini metinler hukukun temelini oluşturur. Seçimle iş başına gelme ve halkın kendi kendini yönetmesi prensipleri bu sistemde ön planda değildir. Bu nedenle sorudaki tanıma uymaz.
- D) Cumhuriyet: Cumhuriyet, halkın egemenliğine dayanan bir yönetim biçimidir. Bu sistemde, devlet başkanı ve yasama, yürütme, yargı gibi temel organların temsilcileri halk tarafından belirli süreler için seçimle belirlenir. Halk, seçtiği temsilciler aracılığıyla kendi kendini yönetir. Soruda belirtilen "yasama, yürütme ve yargı organlarının seçimle iş başına geldiği" ve "halkın kendi kendini yönettiği" ifadeleri tam olarak cumhuriyetin temel özelliklerini yansıtmaktadır.
Bu açıklamalar ışığında, soruda bahsedilen yönetim biçimi Cumhuriyet'tir.
Cevap D seçeneğidir.
