Granüllü ve granülsüz endoplazmik retikulumun ortak bir özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Üzerlerinde ribozom bulundurmaları
B) Lipid sentezinde ana rol oynamaları
C) Hücre zarı ve çekirdek zarı ile bağlantılı bir zar sisteminden oluşmaları
D) Protein sentezinde doğrudan görev almaları
Merhaba sevgili öğrenciler!
Endoplazmik retikulum (ER), ökaryotik hücrelerde bulunan, zarla çevrili bir organel ağıdır. Hücre içinde birçok önemli görevi üstlenir ve iki ana tipi vardır: Granüllü (pürüzlü) endoplazmik retikulum ve Granülsüz (düz) endoplazmik retikulum. Sorumuz, bu iki tipin ortak bir özelliğini bulmamızı istiyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Üzerlerinde ribozom bulundurmaları: Bu ifade granüllü endoplazmik retikulum için doğrudur çünkü yüzeyinde ribozomlar bulunur ve bu da ona "granüllü" (pürüzlü) görünümünü verir. Ancak granülsüz endoplazmik retikulumun yüzeyinde ribozom bulunmaz. Dolayısıyla bu, ortak bir özellik değildir.
- B) Lipid sentezinde ana rol oynamaları: Lipid sentezi, özellikle steroid hormonları ve fosfolipitlerin sentezi, büyük ölçüde granülsüz endoplazmik retikulumun görevidir. Granüllü ER'nin protein sentezi ve modifikasyonu gibi başka ana görevleri vardır. Bu nedenle, lipid sentezinde ana rol oynamak her ikisi için de ortak bir ana özellik değildir.
- C) Hücre zarı ve çekirdek zarı ile bağlantılı bir zar sisteminden oluşmaları: Endoplazmik retikulum, hücre çekirdeğinin dış zarı ile doğrudan bağlantılı olan ve hücre içinde geniş bir ağ oluşturan kesecikler ve tübüllerden oluşan bir zar sistemidir. Hem granüllü hem de granülsüz ER, bu sürekli zar sisteminin parçalarıdır. Bu sistem, hücre zarı ile de dolaylı yoldan (veziküller aracılığıyla) bağlantılıdır ve hücre zarı bileşenlerinin sentezinde rol oynar. Bu, her iki ER tipinin de temel yapısal bir özelliğidir.
- D) Protein sentezinde doğrudan görev almaları: Protein sentezi, ribozomlar tarafından gerçekleştirilir. Granüllü endoplazmik retikulum, üzerinde ribozom bulundurduğu için salgılanacak, zara yerleşecek veya lizozomlara gidecek proteinlerin sentezinde ve katlanmasında doğrudan görev alır. Ancak granülsüz endoplazmik retikulumun üzerinde ribozom bulunmadığı için protein sentezinde doğrudan bir görevi yoktur. Bu da ortak bir özellik değildir.
Bu değerlendirmelere göre, granüllü ve granülsüz endoplazmik retikulumun ortak özelliği, her ikisinin de çekirdek zarı ile bağlantılı ve hücre zarı ile ilişkili, sürekli bir zar sisteminin parçası olmalarıdır.
Cevap C seçeneğidir.
