Sevgili öğrenciler, bu tür cümle ögesi sorularını çözerken adım adım ilerlemek, doğru cevaba ulaşmanın en etkili yoludur. Haydi, birlikte bu cümleyi inceleyelim:
- Öncelikle cümlenin yüklemini bulalım. Yüklem, cümlede yapılan işi, oluşu veya durumu bildiren temel ögedir. Bu cümlede yapılan iş "takdir etmek"tir. Dolayısıyla "takdir etti" yüklemdir.
- Şimdi özneyi bulalım. Özne, yüklemdeki işi yapan veya durumda bulunan varlıktır. "Kim takdir etti?" diye sorduğumuzda cevabı "Öğretmen" olur. Demek ki "Öğretmen" öznedir.
- Sıra geldi diğer ögeleri bulmaya. Yükleme "Kimi?" veya "Neyi?" sorularını sorduğumuzda aldığımız cevap belirtili nesneyi verir. Unutmayın, belirtili nesneler genellikle "-i" hal ekini alır.
- Şimdi yükleme sorumuzu soralım: "Öğretmen kimi takdir etti?"
- Cevap: "ödevlerini zamanında yapan öğrencileri".
- Gördüğünüz gibi, bu ifade hem "kimi?" sorusuna cevap veriyor hem de sonundaki "-i" eki (öğrencileri) ile belirtili nesne olduğunu açıkça gösteriyor.
Bu nedenle, "ödevlerini zamanında yapan öğrencileri" ifadesi belirtili nesnedir.
Cevap B seçeneğidir.
