Bir türün fayda sağladığı, diğer türün ise ne fayda ne de zarar gördüğü ilişki türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) MutualizmSevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için türler arası ilişkileri ve bu ilişkilerin özelliklerini hatırlayalım. Canlılar doğada tek başına yaşamazlar; farklı türler arasında çeşitli etkileşimler bulunur. Bu etkileşimler, türler için faydalı, zararlı veya nötr olabilir.
Türler Arası İlişkileri Anlayalım: Ekolojide, farklı türler arasındaki etkileşimler genellikle mutualizm, kommensalizm ve parazitizm gibi ana kategorilere ayrılır. Her birinin kendine özgü özellikleri vardır. Bu ilişkileri, etkileşimde bulunan türlerin birbirleri üzerindeki etkilerine göre (+: fayda, -: zarar, 0: etkilenmeme) sembollerle gösterebiliriz.
A) Mutualizm: Bu ilişkide her iki tür de karşılıklı olarak fayda sağlar. Yani, her iki tür de bu etkileşimden kazançlı çıkar. Örneğin, arıların çiçeklerden nektar alırken çiçeklerin tozlaşmasına yardımcı olması bir mutualizm örneğidir. Bu ilişkiyi (+/+) olarak gösterebiliriz.
B) Kommensalizm: Bu ilişkide bir tür fayda sağlarken, diğer tür bu ilişkiden ne fayda ne de zarar görür. Yani, bir tür için olumlu, diğer tür için nötr bir durum söz konusudur. Örneğin, köpek balıklarının artıklarıyla beslenen küçük balıklar (remora) kommensalizme örnektir. Remoralar besin bulurken, köpek balığı bu durumdan etkilenmez. Bu ilişkiyi (+/0) olarak gösterebiliriz.
C) Parazitizm: Bu ilişkide bir tür (parazit) fayda sağlarken, diğer tür (konak) zarar görür. Parazit, konağın kaynaklarını kullanarak yaşar ve çoğalır. Örneğin, bir köpeğin üzerindeki kene, köpeğin kanını emerek beslenir ve köpeğe zarar verir. Bu ilişkiyi (+/-) olarak gösterebiliriz.
D) Mutualizm: Bu seçenek A seçeneği ile aynıdır ve yukarıda açıklanmıştır.
Soruyu Değerlendirelim: Soru metni, "Bir türün fayda sağladığı, diğer türün ise ne fayda ne de zarar gördüğü ilişki türü" olarak tanımlanmıştır. Bu tanım, yukarıda açıkladığımız kommensalizm ilişkisinin tam karşılığıdır. Bir tür fayda görüyor (+), diğer tür ise ne fayda ne de zarar görüyor (0). Bu durum kommensalizm için geçerlidir.
Cevap B seçeneğidir.
