Bir hücrenin farklı bölgelerine madde taşınmasında motor proteinler (kinesin ve dinein) raylar üzerinde hareket ederler.
Bu motor proteinlerin üzerinde hareket ettiği yapılar aşağıdakilerden hangisidir?
A) Mikrofilamentler
B) Ara filamentler
C) Mikrotübüller
D) Aktin filamentleri
Bir hücrenin içinde maddelerin (veziküller, organeller, proteinler vb.) taşınması, hücrenin sağlıklı bir şekilde işleyebilmesi için hayati öneme sahiptir. Bu taşıma işlemleri genellikle motor proteinler aracılığıyla gerçekleşir.
Sorumuzda bahsedilen kinesin ve dinein, bu motor proteinlerin iki önemli türüdür. Bu proteinler, hücre içinde "kargo" olarak adlandırılan maddeleri bir yerden başka bir yere taşımakla görevlidirler.
Motor proteinlerin hareket edebilmesi için bir "yola" veya "raya" ihtiyaçları vardır. Hücrenin iskeletini oluşturan ve sitoplazmada bulunan bu yapılar, sitoiskelet olarak adlandırılır ve üç ana bileşeni vardır: mikrofilamentler, ara filamentler ve mikrotübüller.
Kinesin ve dinein motor proteinleri, özellikle mikrotübüller adı verilen silindirik ve içi boş yapılar üzerinde hareket ederler. Mikrotübüller, hücre içinde bir tür "ray sistemi" görevi görerek, motor proteinlerin kargolarını hücrenin farklı bölgelerine, genellikle belirli bir yönde (kinesin artı uca, dinein eksi uca doğru) taşımasını sağlarlar.
Diğer seçenekleri inceleyelim:
A) Mikrofilamentler: Aktin filamentleri olarak da bilinirler. Bu filamentler üzerinde hareket eden motor proteinler miyozinlerdir (örneğin kas kasılması, hücre bölünmesi sırasında sitokinez). Kinesin ve dinein mikrofilamentleri kullanmaz.
B) Ara filamentler: Hücreye mekanik direnç ve yapısal destek sağlarlar. Genellikle dinamik taşıma yolları olarak işlev görmezler ve motor proteinler bu yapılar üzerinde hareket etmez.
D) Aktin filamentleri: Mikrofilamentlerin diğer adıdır. Yukarıda belirtildiği gibi, miyozin motorları için yoldurlar, kinesin ve dinein için değil.
Bu bilgiler ışığında, kinesin ve dinein motor proteinlerinin üzerinde hareket ettiği yapılar mikrotübüllerdir.
