Alveollerde gaz değişimi (Oksijen ve Karbondioksit) Test 2

Alveollerde oksijen ve karbondioksit değişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Oksijen alveollerden kana, karbondioksit ise kandan alveollere geçer
B) Gaz değişimi difüzyon ile gerçekleşir
C) Oksijenin kana geçişi aktif taşıma ile olur
D) Gaz değişimi için ince duvarlı epitel hücreler gereklidir

Sevgili öğrenciler, solunum sistemimizin en önemli görevlerinden biri olan gaz değişimini anlamak, vücudumuzun nasıl çalıştığını kavramak için çok önemlidir. Alveollerdeki gaz değişimi, oksijenin kanımıza geçmesini ve karbondioksitin vücudumuzdan atılmasını sağlar. Şimdi, bu süreçle ilgili ifadeleri tek tek inceleyelim:

• A) Oksijen alveollerden kana, karbondioksit ise kandan alveollere geçer

  Bu ifade doğrudur. Akciğerlerimize çektiğimiz hava, alveollerde yüksek oranda oksijen içerir. Kanımız ise dokulardan topladığı karbondioksit nedeniyle yüksek karbondioksit, düşük oksijen içerir. Bu basınç farkları sayesinde oksijen alveollerden kana, karbondioksit ise kandan alveollere doğru hareket eder. Bu, gaz değişiminin temel yönüdür.

• B) Gaz değişimi difüzyon ile gerçekleşir

  Bu ifade de doğrudur. Gazlar, yüksek kısmi basınç (konsantrasyon) olan yerden, düşük kısmi basınç olan yere doğru kendiliğinden hareket ederler. Bu olaya difüzyon denir. Alveollerdeki oksijenin kısmi basıncı kandan yüksek, kandaki karbondioksitin kısmi basıncı ise alveollerden yüksektir. Bu basınç farkları, gazların pasif bir şekilde hareket etmesini sağlar.

• C) Oksijenin kana geçişi aktif taşıma ile olur

  Bu ifade yanlıştır. Aktif taşıma, maddelerin az yoğun oldukları yerden çok yoğun oldukları yere, yani konsantrasyon gradyanına karşı enerji harcayarak taşınmasıdır. Ancak, oksijen ve karbondioksit gibi gazlar, alveollerde ve kılcal damarlarda her zaman kısmi basınç farklarına göre, yani difüzyonla hareket ederler. Bu süreçte herhangi bir enerji (ATP) harcanmaz. Dolayısıyla, oksijenin kana geçişi aktif taşıma ile değil, pasif difüzyon ile gerçekleşir.

• D) Gaz değişimi için ince duvarlı epitel hücreler gereklidir

  Bu ifade doğrudur. Alveollerin duvarları ve onları saran kılcal damarların duvarları tek katlı yassı epitel hücrelerinden oluşur ve son derece incedir. Bu ince yapı, gazların difüzyon mesafesini minimuma indirerek gaz değişiminin hızlı ve verimli bir şekilde gerçekleşmesini sağlar. Kalın duvarlar gaz değişimini yavaşlatır veya engellerdi.

Yukarıdaki açıklamalara göre, oksijenin kana geçişinin aktif taşıma ile olduğu ifadesi yanlıştır, çünkü gaz değişimi tamamen difüzyon prensiplerine dayanır.

Cevap C seçeneğidir.