Pankreastan salgılanan insülin ve glukagon hormonları kan şekeri homeostazisini sağlar. $C_6H_{12}O_6$ molekülünün kandaki seviyesi yükseldiğinde pankreasın hangi hücreleri uyarılır ve hangi hormon salgılanır?
A) Alfa hücreleri - Glukagon
B) Beta hücreleri - İnsülin
C) Delta hücreleri - Somatostatin
D) Alfa hücreleri - İnsülin
Sevgili öğrenciler, bu soru vücudumuzun en önemli denge mekanizmalarından biri olan kan şekeri düzenlemesi ve pankreas hormonları arasındaki ilişkiyi anlamamızı istiyor. Vücudumuzun temel enerji kaynağı olan glikozun ($C_6H_{12}O_6$) kandaki seviyesi, sağlığımız için belirli sınırlar içinde tutulmak zorundadır. Bu duruma kan şekeri homeostazisi denir.
- Soruda belirtilen durum, kandaki $C_6H_{12}O_6$ (glikoz) seviyesinin yükselmesidir. Bu durum genellikle yemek yedikten sonra, özellikle karbonhidrat açısından zengin besinler tüketildiğinde ortaya çıkar.
- Vücudumuz, yüksek kan şekeri seviyesinin hücrelere zarar vermesini önlemek ve glikozu enerji olarak kullanmak veya depolamak için bir dizi mekanizma devreye sokar. Bu mekanizmaların temel amacı, kan şekerini normal seviyelere düşürmektir.
- Kan şekerini düşürmekle görevli olan ana hormon insülindir. İnsülin, glikozun kan dolaşımından kas, yağ ve karaciğer hücrelerine alınmasını sağlayarak ve karaciğerde glikojen olarak depolanmasını teşvik ederek kan şekerini düşürür.
- Pankreas, hem sindirim enzimleri hem de hormonlar üreten karma bir bezdir. Hormon üreten kısımlarına Langerhans adacıkları denir. Bu adacıklarda başlıca iki önemli hücre tipi bulunur:
- Alfa (α) hücreleri: Kan şekeri seviyesi düştüğünde glukagon hormonu salgılayarak kan şekerini yükseltir.
- Beta (β) hücreleri: Kan şekeri seviyesi yükseldiğinde insülin hormonu salgılayarak kan şekerini düşürür.
- Soruda kan şekeri seviyesinin yükseldiği belirtildiğine göre, kan şekerini düşürecek olan insülin hormonunun salgılanması gerekir. İnsülin hormonu ise pankreasın beta hücreleri tarafından salgılanır.
- Bu bilgiler ışığında seçenekleri değerlendirdiğimizde, kandaki glikoz seviyesi yükseldiğinde uyarılacak hücrelerin beta hücreleri ve salgılanacak hormonun insülin olduğunu görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.
