Sevgili öğrenciler, bu soru Kurtuluş Savaşı'mızın önemli komutanlarından ve Cumhuriyetimizin kurucu kadrolarından birini tanımamızı istiyor. Soruyu adım adım inceleyelim:
- Sorunun İlk Kısmı: "Kurtuluş Savaşı'nda Batı Cephesi komutanlığı yapan..."
Kurtuluş Savaşı'nda birden fazla cephe vardı ve her cephenin önemli komutanları bulunuyordu. Batı Cephesi, savaşın en çetin geçtiği ve kaderini belirleyen cephelerden biriydi. Bu cephede kazanılan zaferler, bağımsızlık mücadelemizin dönüm noktaları olmuştur. Şimdi seçeneklerdeki komutanların bu cephedeki rollerini inceleyelim:
- A) Fevzi Çakmak: Mareşal Fevzi Çakmak, Kurtuluş Savaşı'nda Genelkurmay Başkanı olarak görev yapmıştır. Batı Cephesi'nin stratejik planlamasında önemli rol oynamış ancak doğrudan cephe komutanı olarak değil, daha üst düzey bir konumda bulunmuştur.
- B) Kazım Karabekir: Kazım Karabekir Paşa, Doğu Cephesi Komutanı olarak görev yapmış ve bu cephede büyük başarılar elde etmiştir. Batı Cephesi ile doğrudan bir komutanlık ilişkisi yoktur.
- C) İsmet İnönü: İsmet İnönü, Kurtuluş Savaşı'nın Batı Cephesi Komutanı olarak görev yapmıştır. Özellikle I. ve II. İnönü Savaşları ile Sakarya Meydan Muharebesi'nin kritik aşamalarında cephe komutanı olarak büyük başarılar göstermiştir.
- D) Refet Bele: Refet Bele de Kurtuluş Savaşı'nın önemli komutanlarından biridir ancak Batı Cephesi'nin ana komutanı olarak değil, farklı birliklerin başında görev almıştır.
- Sorunun İkinci Kısmı: "...ve daha sonra Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk başbakanı olan komutan kimdir?"
Kurtuluş Savaşı'nın kazanılmasının ardından Türkiye Cumhuriyeti kurulmuş ve yeni devletin yönetim kadroları oluşturulmuştur. Bu süreçte ilk başbakanlık görevi de büyük önem taşımaktadır. Şimdi seçeneklerdeki komutanların Cumhuriyet dönemindeki siyasi rollerini inceleyelim:
- A) Fevzi Çakmak: Fevzi Çakmak, Cumhuriyet döneminde de Genelkurmay Başkanlığı görevini sürdürmüş ancak başbakanlık yapmamıştır.
- B) Kazım Karabekir: Kazım Karabekir, Cumhuriyet döneminde siyasi hayatta yer almış ancak ilk başbakanlık görevini üstlenmemiştir.
- C) İsmet İnönü: İsmet İnönü, Kurtuluş Savaşı'ndaki askeri başarılarının ardından Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Başbakanı olarak görevlendirilmiştir. Mustafa Kemal Atatürk'ün en yakın çalışma arkadaşlarından biri olarak Cumhuriyet'in ilk yıllarında önemli reformların hayata geçirilmesinde kilit rol oynamıştır.
- D) Refet Bele: Refet Bele de Cumhuriyet döneminde farklı görevlerde bulunmuş ancak ilk başbakanlık görevini üstlenmemiştir.
- Sonuç:
Her iki kriteri de sağlayan tek isim İsmet İnönü'dür. Hem Kurtuluş Savaşı'nda Batı Cephesi'nin komutanlığını yapmış hem de Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk başbakanı olmuştur. Bu nedenle, İsmet İnönü hem askeri hem de siyasi tarihimizde çok önemli bir yere sahiptir.
Cevap C seçeneğidir.
