Bitkisel hormonlar AYT Test 2

Bir bitki fizyoloğu, aşağıdaki tabloyu oluşturmuştur:
Hormon: Oksin - Temel Etkisi: Hücre uzaması, Işık yönüne tepki
Hormon: Giberellin - Temel Etkisi: Gövde uzaması, Tohum çimlenmesi
Hormon: Sitokinin - Temel Etkisi: Hücre bölünmesi, Yaşlanmayı geciktirme
Hormon: Absisik asit - Temel Etkisi: Tomurcuk ve tohum dormansisi, Stres tepkisi
Buna göre, bir bitkide yaprak dökümünün hızlandırılması ve meyve olgunlaşmasının sağlanması hangi iki hormonun birlikte çalışmasıyla en etkili şekilde gerçekleşir?

A) Oksin - Sitokinin
B) Etilen - Absisik asit
C) Giberellin - Oksin
D) Etilen - Oksin

Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyelim ve bitki hormonlarının karmaşık dünyasını keşfedelim.

• Soruyu Anlama: Soru bizden, bir bitkide yaprak dökümünün hızlandırılması ve meyve olgunlaşmasının sağlanması için hangi iki hormonun birlikte en etkili şekilde çalıştığını bulmamızı istiyor. Bu iki süreç, bitkinin yaşam döngüsünde önemli olaylardır.
• Verilen Tabloyu İnceleme: Tabloda dört temel bitki hormonu ve etkileri verilmiştir:

  Oksin: Hücre uzaması, ışık yönüne tepki. (Genellikle genç yapraklarda dökülmeyi engeller, meyve olgunlaşmasıyla doğrudan ilişkili değildir.)

  Giberellin: Gövde uzaması, tohum çimlenmesi. (Yaprak dökümü veya meyve olgunlaşmasıyla doğrudan ilişkili değildir.)

  Sitokinin: Hücre bölünmesi, yaşlanmayı geciktirme. (Yaşlanmayı geciktirdiği için yaprak dökümünün tam tersi bir etki gösterir.)

  Absisik asit (ABA): Tomurcuk ve tohum dormansisi, stres tepkisi. (Stres tepkisi ve dormansi ile ilişkilidir. Yaprak dökümü ve yaşlanmayı teşvik ettiği bilinir.)

• Anahtar Süreçleri Hormonlarla Eşleştirme:

  Yaprak Dökümü (Absisyon): Bitkilerde yaşlanan veya zarar gören yaprakların dökülmesi sürecidir. Bu süreçte Absisik asit (ABA) ve Etilen hormonları önemli rol oynar. ABA, yaprakların yaşlanmasını (senesens) hızlandırır ve dökülme bölgesinin oluşumunu teşvik eder. Etilen ise dökülme bölgesinin gelişimini tetikleyerek yaprağın bitkiden ayrılmasını sağlar.

  Meyve Olgunlaşması: Meyvelerin yenebilir hale gelmesi sürecidir. Bu süreçte en bilinen ve en etkili hormon Etilen'dir. Etilen, özellikle "klimakterik" adı verilen meyvelerde (elma, muz, domates gibi) olgunlaşmayı başlatan ve hızlandıran gaz formunda bir hormondur. Absisik asit de bazı meyvelerin gelişiminde ve olgunlaşmasında rol oynayabilir, ancak Etilen kadar baskın değildir.

• Doğru Hormonları Belirleme:

  Yukarıdaki analizden de anlaşılacağı üzere, yaprak dökümünü hızlandıran ve meyve olgunlaşmasını sağlayan temel hormonlardan biri Etilen'dir. Ancak Etilen, verilen tabloda doğrudan listelenmemiştir. Bu durum, sorunun bitki fizyolojisi konusundaki genel bilginizi de ölçtüğünü gösterir.

  Absisik asit (ABA) ise tabloda yer alan ve yaprak dökümünü teşvik eden, stres tepkileriyle ilişkili bir hormondur. ABA, yaprak yaşlanmasını hızlandırarak ve dökülme bölgesinin oluşumuna katkıda bulunarak Etilen ile birlikte çalışır.

• Seçenekleri Değerlendirme:

  A) Oksin - Sitokinin: Oksin genç yapraklarda dökülmeyi engeller, Sitokinin yaşlanmayı geciktirir. Bu ikili, istenen etkilerin tam tersini yapar.

  B) Etilen - Absisik asit: Etilen meyve olgunlaşmasının ve yaprak dökümünün anahtar hormonudur. Absisik asit ise yaprak dökümünü teşvik eder ve Etilen ile sinerjik çalışabilir. Bu seçenek, aranan etkilerle en uyumlu olanıdır.

  C) Giberellin - Oksin: Her ikisi de büyümeyi teşvik eden hormonlardır, yaprak dökümü veya meyve olgunlaşmasıyla doğrudan ilişkili değildirler.

  D) Etilen - Oksin: Etilen olgunlaşmayı ve dökülmeyi teşvik ederken, Oksin genç yapraklarda dökülmeyi engeller. Bu ikilinin birlikte çalışması, yaprak dökümü için çelişkili etkiler yaratır.

Bu nedenle, yaprak dökümünün hızlandırılması ve meyve olgunlaşmasının sağlanması için Etilen ve Absisik asit hormonları birlikte en etkili şekilde çalışır.

Cevap B seçeneğidir.