Berlin Antlaşması sonucunda Osmanlı Devleti'nin kaybettiği topraklar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
A) Kıbrıs'ın İngiltere'ye kiralanması
B) Bosna-Hersek'in Avusturya-Macaristan'a bırakılması
C) Teselya'nın Yunanistan'a verilmesi
D) Mısır'ın İngiltere'ye bırakılması
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, 1878 tarihli Berlin Antlaşması sonucunda Osmanlı Devleti'nin kaybettiği topraklar arasında hangisinin yer almadığı sorulmaktadır. Berlin Antlaşması, 93 Harbi (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) sonrasında imzalanan Ayastefanos Antlaşması'nı revize etmek amacıyla toplanan bir kongre sonucunda ortaya çıkmış ve Osmanlı Devleti için ağır toprak kayıplarına neden olmuştur. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kıbrıs'ın İngiltere'ye kiralanması: Kıbrıs, Berlin Antlaşması'ndan hemen önce, 4 Haziran 1878 tarihinde imzalanan Kıbrıs Sözleşmesi ile İngiltere'ye kiralanmıştır. Bu kiralama, İngiltere'nin Osmanlı Devleti'ni Rusya'ya karşı desteklemesi karşılığında gerçekleşmiş olup, Berlin Antlaşması'nın yarattığı genel atmosfer ve Osmanlı'nın zayıflığı bağlamında değerlendirilir. Dolayısıyla, doğrudan antlaşmanın bir maddesi olmasa da, aynı dönemin bir sonucudur.
- B) Bosna-Hersek'in Avusturya-Macaristan'a bırakılması: Berlin Antlaşması'nın 25. maddesi uyarınca, Bosna-Hersek ve Sancak bölgesi Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun idaresine bırakılmıştır. Bu, antlaşmanın doğrudan bir sonucudur.
- C) Teselya'nın Yunanistan'a verilmesi: Berlin Antlaşması'nın 24. maddesi, Osmanlı Devleti ile Yunanistan arasındaki sınır sorunlarının çözülmesi için müzakereler yapılmasını öngörmüştür. Bu müzakereler sonucunda, Teselya bölgesi 1881 yılında Yunanistan'a bırakılmıştır. Yani, antlaşmanın doğrudan bir maddesi olmasa da, antlaşmanın bir sonucu olarak gerçekleşen bir toprak kaybıdır.
- D) Mısır'ın İngiltere'ye bırakılması: İngiltere, Mısır'ı 1882 yılında işgal etmiştir. Bu işgal, Berlin Antlaşması'ndan dört yıl sonra gerçekleşmiş olup, Mısır'daki iç karışıklıklar (Urabi Ayaklanması) ve İngiltere'nin Süveyş Kanalı üzerindeki stratejik çıkarları nedeniyle olmuştur. Berlin Antlaşması'nın Mısır'ın İngiltere'ye bırakılmasıyla doğrudan bir ilgisi bulunmamaktadır. Osmanlı Devleti, Mısır üzerindeki hukuki egemenliğini I. Dünya Savaşı'na kadar sürdürmüştür.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Mısır'ın İngiltere'ye bırakılması (işgali), Berlin Antlaşması'nın doğrudan bir sonucu değildir. Diğer seçeneklerde belirtilen toprak kayıpları ise ya antlaşmanın doğrudan maddeleriyle ya da antlaşmanın yarattığı siyasi ortam ve yönlendirmelerle gerçekleşmiştir.
Cevap D seçeneğidir.
