Orhun Abideleri olarak bilinen ve Türk edebiyatının ilk yazılı örnekleri olan anıtlar, aşağıdaki Göktürk kağanlarından hangisi adına dikilmiştir?
A) Bumin Kağan
B) Mukan Kağan
C) Kül Tigin ve Bilge Kağan
D) İstemi Yabgu
Orhun Abideleri, Türk tarihinin ve edebiyatının en değerli hazinelerinden biridir. Bu anıtlar, Türkçenin bilinen ilk yazılı metinleri olup, Göktürk alfabesiyle yazılmıştır. Soruda, bu anıtların hangi Göktürk kağanları adına dikildiği sorulmaktadır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bumin Kağan: Bumin Kağan, Birinci Göktürk Kağanlığı'nın kurucusu ve ilk kağanıdır. Türk devlet geleneğinde önemli bir yere sahip olsa da, Orhun Abideleri onun döneminde değil, çok daha sonra, İkinci Göktürk Kağanlığı döneminde dikilmiştir. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Mukan Kağan: Mukan Kağan, Birinci Göktürk Kağanlığı'nın en parlak dönemini yaşatan hükümdarlardan biridir. Onun döneminde devlet en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Ancak Orhun Abideleri, Mukan Kağan'ın döneminden sonraki bir süreçte, İkinci Göktürk Kağanlığı'nın önemli şahsiyetleri için dikilmiştir. Bu nedenle B seçeneği doğru değildir.
- C) Kül Tigin ve Bilge Kağan: Orhun Abideleri, İkinci Göktürk Kağanlığı döneminin önemli devlet adamları ve komutanları olan Kül Tigin, Bilge Kağan ve vezir Tonyukuk adına dikilmiştir. Kül Tigin, Bilge Kağan'ın kardeşi ve ordunun başkomutanıydı. Onun ölümünden sonra Bilge Kağan, kardeşi anısına Kül Tigin Yazıtı'nı diktirmiştir. Bilge Kağan da kendi adına bir yazıt diktirmiştir. Bu anıtlar, onların hayatlarını, mücadelelerini ve Türk milletine öğütlerini içerir. Bu nedenle C seçeneği, sorunun doğru cevabını içermektedir.
- D) İstemi Yabgu: İstemi Yabgu, Bumin Kağan ile birlikte Birinci Göktürk Kağanlığı'nın batı kanadını yönetmiş, devletin dış politikasında önemli rol oynamış bir devlet adamıdır. Ancak Orhun Abideleri, onun adına dikilmemiştir. Bu nedenle D seçeneği doğru değildir.
Orhun Abideleri, İkinci Göktürk Kağanlığı'nın en parlak dönemini yaşayan Bilge Kağan ve kardeşi Kül Tigin ile vezir Tonyukuk adına dikilmiş anıtlardır. Bu anıtlar, Türk milletinin bağımsızlık ruhunu, devlet geleneğini ve kültürel değerlerini gelecek nesillere aktaran eşsiz eserlerdir.
Cevap C seçeneğidir.
