Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, hastalıkların bulaşma yolları hakkında önemli bir konuyu, yani "vektörler" aracılığıyla bulaşan hastalıkları inceleyeceğiz. Vektörler, hastalığa neden olan mikroorganizmaları bir canlıdan başka bir canlıya taşıyan, ancak kendileri hastalanmayan canlılardır. Genellikle böcekler veya keneler gibi eklembacaklılar bu görevi üstlenir.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Grip: Grip, influenza virüsünün neden olduğu bir solunum yolu hastalığıdır. Genellikle öksürme, hapşırma veya konuşma yoluyla havaya yayılan damlacıklar aracılığıyla insandan insana doğrudan bulaşır. Yani bir vektör (taşıyıcı canlı) aracılığıyla değil, hava yoluyla yayılır.
- B) Kolera: Kolera, Vibrio cholerae bakterisinin neden olduğu, şiddetli ishale yol açan bir bağırsak enfeksiyonudur. Bu hastalık, genellikle kontamine (kirlenmiş) su veya yiyeceklerin tüketilmesiyle bulaşır. Vektörler yerine, hijyen eksikliği ve kirlilikle ilişkilidir.
- C) Sıtma: Sıtma (Malarya), Plasmodium adı verilen parazitlerin neden olduğu ciddi bir hastalıktır. Bu parazitler, enfekte dişi Anofel sivrisinekleri aracılığıyla insanlara bulaşır. Sivrisinekler, sıtma parazitlerini taşıyarak bir insandan diğerine aktarır. İşte bu sivrisinekler, soruda bahsedilen "vektör" kavramının en bilinen örneklerinden biridir.
- D) Verem: Verem (Tüberküloz), Mycobacterium tuberculosis bakterisinin neden olduğu, genellikle akciğerleri etkileyen bir enfeksiyon hastalığıdır. Grip gibi, verem de enfekte bir kişinin öksürmesi veya hapşırmasıyla havaya yayılan damlacıklar yoluyla insandan insana bulaşır. Vektörler aracılığıyla bulaşmaz.
Bu açıklamalar ışığında, vektörler (taşıyıcı canlılar) aracılığıyla bulaşan hastalığın Sıtma olduğunu açıkça görmekteyiz. Sıtma parazitleri, Anofel sivrisinekleri tarafından taşınır ve insanlara bulaştırılır.
Cevap C seçeneğidir.