5. "Düşünmek" sözcüğü aşağıdaki cümlelerin hangisinde "tasarlamak, planlamak" anlamında kullanılmıştır?
A) Bu konuyu uzun uzun düşünmem gerekiyor.
B) Gelecekte kendi işimi kurmayı düşünüyorum.
C) Söylediği sözler üzerine derin derin düşündüm.
D) Çocukluğumu düşündükçe mutlu oluyorum.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, "düşünmek" sözcüğünün farklı anlamlarını doğru bir şekilde ayırt etmemiz isteniyor. "Düşünmek" kelimesi günlük hayatta çok sık kullandığımız ve birden fazla anlama gelebilen bir kelimedir. Şimdi, hangi seçenekte "tasarlamak, planlamak" anlamında kullanıldığına adım adım bakalım:
- Öncelikle, "düşünmek" kelimesinin soruda bizden istenen anlamını yani "tasarlamak, planlamak" anlamını zihnimizde netleştirelim. Bu anlam, genellikle geleceğe yönelik bir eylemi, bir projeyi veya bir niyeti zihinde oluşturmak, kurgulamak demektir.
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bu konuyu uzun uzun düşünmem gerekiyor.
- Burada "düşünmek", bir konu üzerinde zihinsel faaliyet göstermek, kafa yormak, muhakeme etmek anlamındadır. Yani, bir şeyi tasarlamak veya planlamak değil, mevcut bir durumu veya konuyu zihinde değerlendirmek anlamındadır. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Gelecekte kendi işimi kurmayı düşünüyorum.
- İşte aradığımız anlam tam da burada! Bu cümlede "düşünmek", geleceğe yönelik bir hedefi (kendi işini kurmak) zihinde tasarlamak, bununla ilgili planlar yapmak, niyet etmek anlamında kullanılmıştır. "Kendi işimi kurmayı tasarlıyorum / planlıyorum" şeklinde düşünebiliriz. Bu ifade, "tasarlamak, planlamak" anlamıyla birebir örtüşmektedir.
- C) Söylediği sözler üzerine derin derin düşündüm.
- Bu cümlede "düşünmek", bir olay veya durum üzerine yoğunlaşarak kafa yormak, muhakeme etmek, değerlendirmek anlamındadır. Tıpkı A seçeneğindeki gibi, bir şeyi tasarlamak veya planlamak değil, geçmişte söylenmiş sözleri zihinde irdelemek anlamındadır. Bu nedenle C seçeneği de doğru değildir.
- D) Çocukluğumu düşündükçe mutlu oluyorum.
- Burada "düşünmek", geçmişteki anıları anımsamak, hatırlamak, zihinde canlandırmak anlamındadır. Yani, bir şeyi tasarlamak veya planlamak değil, geçmişe dönük bir hatırlama eylemidir. Bu nedenle D seçeneği de doğru değildir.
Gördüğümüz gibi, B seçeneğindeki "düşünmek" sözcüğü, geleceğe yönelik bir eylemi zihinde kurgulama, tasarlama ve planlama anlamında kullanılmıştır.
Cevap B seçeneğidir.
