1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, belirtisiz isim tamlamasından oluşmuştur?
A) Okul bahçesinin kapısı yeni boyanmış.
B) Öğrencilerin projeleri sergilendi.
C) Müdür beyin konuşması herkesi etkiledi.
D) Kitap okumanın faydaları anlatıldı.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım çözerek, özne ve belirtisiz isim tamlaması kavramlarını daha iyi anlayacağız. Unutmayın, her adımda dikkatli olmak ve mantığı kavramak çok önemli. Başarılar!
Öncelikle soruyu dikkatlice okuyalım: "Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, belirtisiz isim tamlamasından oluşmuştur?"
Şimdi de çözüm adımlarımıza geçelim:
- Adım 1: Özne Nedir?
- Özne, cümlede yapılan işi yapan veya hakkında bilgi verilen şeydir. Özneyi bulmak için yükleme "Kim?" veya "Ne?" sorularını sorarız.
- Adım 2: Belirtisiz İsim Tamlaması Nedir?
- Belirtisiz isim tamlaması, en az iki isimden oluşur. İlk isim (tamlayan) ek almazken, ikinci isim (tamlanan) "-i, -ı, -u, -ü" eklerinden birini alır. Önemli bir ipucu: Belirtisiz isim tamlamalarında "ne ... -i" sorusunu sorabiliriz. Örneğin, "araba kapısı" bir belirtisiz isim tamlamasıdır. "Ne kapısı?" sorusunun cevabı "araba kapısı" olur.
- Adım 3: Seçenekleri İnceleyelim
- A) Okul bahçesinin kapısı yeni boyanmış.
- Yüklem: Boyanmış.
- Kim boyanmış? Okul bahçesinin kapısı. (Özne)
- "Okul bahçesinin kapısı" ifadesi belirtili isim tamlamasıdır, çünkü tamlayan "-in" ekini almıştır. Bu nedenle bu seçenek doğru cevap değildir.
- B) Öğrencilerin projeleri sergilendi.
- Yüklem: Sergilendi.
- Ne sergilendi? Öğrencilerin projeleri. (Özne)
- "Öğrencilerin projeleri" ifadesi belirtili isim tamlamasıdır, çünkü tamlayan "-in" ekini almıştır. Bu nedenle bu seçenek doğru cevap değildir.
- C) Müdür beyin konuşması herkesi etkiledi.
- Yüklem: Etkiledi.
- Ne etkiledi? Müdür beyin konuşması. (Özne)
- "Müdür beyin konuşması" ifadesi belirtili isim tamlamasıdır, çünkü tamlayan "-in" ekini almıştır. Bu nedenle bu seçenek doğru cevap değildir.
- D) Kitap okumanın faydaları anlatıldı.
- Yüklem: Anlatıldı.
- Ne anlatıldı? Kitap okumanın faydaları. (Özne)
- "Kitap okumanın faydaları" ifadesi belirtili isim tamlamasıdır, çünkü tamlayan "-in" ekini almıştır. Bu nedenle bu seçenek doğru cevap değildir.
Gördüğünüz gibi, soruda bir hata bulunmaktadır. Doğru cevap olarak işaretlenen A seçeneği de belirtili isim tamlamasıdır. Ancak, sorunun mantığını anlamanız açısından çözüm adımlarını takip etmeniz önemlidir.
DÜZELTİLMİŞ SORU VE ÇÖZÜM:
1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne, BELİRTİSİZ isim tamlamasından oluşmuştur?
A) İpek böceği kozası çok değerliymiş.
B) Öğrencilerin projeleri sergilendi.
C) Müdür beyin konuşması herkesi etkiledi.
D) Kitap okumanın faydaları anlatıldı.
- A) İpek böceği kozası çok değerliymiş.
- Yüklem: Değerliymiş.
- Ne değerliymiş? İpek böceği kozası. (Özne)
- "İpek böceği kozası" ifadesi belirtisiz isim tamlamasıdır. "Ne kozası?" sorusunun cevabı "ipek böceği kozası" olur.
Doğru Cevap: A