Sevgili öğrenciler, Amasya Antlaşması, Osmanlı ve Safevi İmparatorlukları arasındaki uzun süreli mücadelelerin ardından imzalanan önemli bir barış antlaşmasıdır. Bu antlaşmanın maddelerini ve sonuçlarını dikkatlice inceleyerek soruyu çözelim:
- I. Osmanlı-İran sınırı belirlenmiştir: Bu ifade doğrudur. 1555 yılında imzalanan Amasya Antlaşması, Osmanlı Devleti ile Safevi Devleti arasında yapılan ilk resmi antlaşmadır. Bu antlaşma ile iki devlet arasında ilk kez bir sınır belirlenmiş, böylece uzun süreli savaşlara geçici bir ara verilmiştir. Antlaşma, Osmanlıların Irak, Doğu Anadolu ve Gürcistan'ın bir kısmındaki hakimiyetini Safevilerin tanımasını sağlamıştır.
- II. İran'da Şii propagandası yapılması yasaklanmıştır: Bu ifade de doğrudur. Antlaşmanın önemli maddelerinden biri, Safevilerin Sünni halifelere ve Hz. Ayşe'ye yönelik hakaret içeren propagandayı durdurmasıydı. Bu, Osmanlı Devleti'nin Safevi topraklarındaki Sünni halkın haklarını koruma ve mezhepsel gerilimi azaltma çabasının bir sonucuydu. Dolayısıyla, Osmanlı karşıtı ve Sünni inançlara hakaret içeren Şii propagandasının yasaklanması antlaşmanın bir parçasıydı.
- III. Tebriz şehri kesin olarak Osmanlı topraklarına katılmıştır: Bu ifade doğru değildir. Amasya Antlaşması ile Tebriz şehri Osmanlı topraklarına kesin olarak katılmamıştır. Tebriz, Osmanlı-Safevi savaşlarında sık sık el değiştiren stratejik bir şehirdi ve bu antlaşma ile Safevilerde kalmıştır. Osmanlılar, Tebriz'i daha sonraki dönemlerde (örneğin 1585'te) ele geçirse de, Amasya Antlaşması Tebriz'in kesin olarak Osmanlı'ya geçtiği antlaşma değildir. "Kesin olarak" ifadesi bu yargıyı yanlış kılmaktadır.
Yukarıdaki değerlendirmelere göre, I. ve II. yargılar doğru, III. yargı ise yanlıştır.
Cevap B seçeneğidir.
