İsimler 5. sınıf Test 2

Hangi seçenekteki cümlede hem özel isim hem cins isim birlikte kullanılmıştır?

A) Marmara Denizi'nde balıkçılık yapılıyor.
B) Ankara Türkiye'nin başkentidir.
C) Kardeşim Ayşe okula gitti.
D) Van kedisi beyaz tüyleriyle ünlüdür.

Bu soruda, hem özel isim hem de cins ismin aynı cümlede birlikte kullanıldığı seçeneği bulmamız isteniyor. Öncelikle bu kavramları hatırlayalım:

• Özel İsim (Proper Noun): Tek bir varlığı (kişi, yer, kurum, dil vb.) karşılayan, büyük harfle başlayan isimlerdir. Örnek: Ayşe, Ankara, Türkiye, Akdeniz.
• Cins İsim (Common Noun): Aynı türden birçok varlığı genel olarak karşılayan, küçük harfle başlayan isimlerdir. Örnek: insan, şehir, ülke, deniz, masa, kitap.

Şimdi seçenekleri adım adım inceleyelim:

• A) Marmara Denizi'nde balıkçılık yapılıyor.

  Burada "Marmara Denizi" bir coğrafi bölgenin özel adıdır ve birleşik bir özel isimdir. "Deniz" kelimesi bu özel ismin bir parçasıdır.

  "balıkçılık" ise bir mesleği veya eylemi belirten bir cins isimdir.

  Bu cümlede özel isim ("Marmara Denizi") ve cins isim ("balıkçılık") bulunmaktadır, ancak "Marmara Denizi" kendi içinde bir bütün olarak özel isimdir ve "balıkçılık" ondan ayrı bir kelimedir.

• B) Ankara Türkiye'nin başkentidir.

  "Ankara" ve "Türkiye" özel isimlerdir.

  "başkent" ise bir şehir türünü belirten bir cins isimdir.

  Bu cümlede de özel isimler ve cins isim bir arada kullanılmıştır, ancak özel isimler ve cins isimler ayrı ayrı kelimelerdir.

• C) Kardeşim Ayşe okula gitti.

  "Ayşe" bir kişi adıdır ve özel isimdir.

  "kardeşim" ve "okul" ise cins isimlerdir.

  Bu cümlede de özel isim ve cins isimler ayrı ayrı kelimeler olarak bulunmaktadır.

• D) Van kedisi beyaz tüyleriyle ünlüdür.

  Burada "Van" bir şehir adıdır ve özel isimdir.

  "kedi" ise bir hayvan türünü belirten bir cins isimdir.

  "Van kedisi" ifadesinde, özel isim olan "Van", cins isim olan "kedi"yi niteleyerek belirli bir kedi türünü (Van kedisi) ifade etmektedir. Bu kullanımda, özel isim (Van) ve cins isim (kedi) doğrudan bir araya gelerek bir varlığı tanımlamaktadır. Bu, soruda belirtilen "birlikte kullanılmıştır" ifadesine en uygun örnektir.

  "tüyleri" de bir cins isimdir.

Yukarıdaki incelemeler sonucunda, D seçeneğindeki "Van kedisi" ifadesi, hem özel ismin ("Van") hem de cins ismin ("kedi") bir araya gelerek kullanıldığı en net örnektir.

Cevap D seçeneğidir.