Sevgili öğrenciler, bu soru, kavram haritalarının temel yapısını ve işleyişini anlamamızı gerektiriyor. Kavram haritaları, bilgiyi görsel olarak düzenlememize ve farklı kavramlar arasındaki ilişkileri görmemize yardımcı olan güçlü bir öğrenme aracıdır. Şimdi soruyu adım adım inceleyelim:
- Kavram Haritası Nedir?
Kavram haritası, bir konuyla ilgili anahtar kavramları (genellikle kutular veya daireler içinde) ve bu kavramlar arasındaki ilişkileri (çizgilerle ve bu çizgilerin üzerine yazılan kelimelerle) gösteren bir diyagramdır. Amacı, bilgiyi hiyerarşik veya ağsal bir yapıda düzenlemektir.
- Kavram Haritasının Temel Bileşenleri:
Bir kavram haritası genellikle iki ana bileşenden oluşur:
- Kavramlar: Genellikle kutular veya daireler içine yazılan, bir nesneyi, olayı veya fikri temsil eden kelimelerdir. Örneğin, "Bitki", "Fotosentez", "Su".
- Bağlantılar (İlişkiler): Kavramları birbirine bağlayan çizgilerdir. Bu çizgilerin üzerine yazılan kelimeler veya kısa ifadeler, iki kavram arasındaki ilişkinin türünü açıklar.
- Soru Ne İstiyor?
Soru, "iki kavram arasındaki ilişkiyi açıklamak için kullanılan ifadelere ne ad verilir?" diye soruyor. Yani, kavramları birbirine bağlayan çizgilerin üzerine yazdığımız kelimeleri veya ifadeleri soruyor.
- Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Anahtar kelimeler: Bunlar genellikle kavramların kendisidir, yani kutuların içine yazdığımız kelimelerdir. İlişkiyi açıklamazlar, kavramın kendisini temsil ederler.
- B) Bağlantı sözcükleri: Bu ifade, iki kavram arasındaki ilişkiyi kuran ve açıklayan kelimeleri veya kısa ifadeleri tam olarak tanımlar. Örneğin, "Bitki yapar Fotosentez", "Su için gereklidir Bitki". Buradaki "yapar" ve "için gereklidir" bağlantı sözcükleridir.
- C) İlişki cümleleri: Bağlantı sözcükleri bir araya gelerek bir "ilişki cümlesi" oluşturabilir (örneğin, "Bitki fotosentez yapar"), ancak soruda doğrudan o çizgilerin üzerine yazılan ifadenin adı soruluyor ve bu daha spesifik olarak "bağlantı sözcükleri" veya "bağlantı ifadeleri" olarak adlandırılır.
- D) Tanım ifadeleri: Bunlar bir kavramın ne anlama geldiğini açıklayan cümlelerdir (örneğin, "Fotosentez, bitkilerin güneş ışığını kullanarak besin üretmesidir"). Kavram haritasında genellikle kavram kutularının içine veya yanına yazılmazlar, daha çok kavramın kendisini tanımlarlar.
- E) Açıklayıcı notlar: Bunlar, haritadaki bir kavram veya ilişki hakkında ek bilgi veren, genellikle haritanın dışında veya küçük bir not şeklinde yer alan bilgilerdir. Doğrudan iki kavram arasındaki ilişkiyi kuran ifadeler değildir.
- Sonuç:
Kavram haritasında iki kavramı birbirine bağlayan çizginin üzerine yazılan ve bu iki kavram arasındaki anlamlı ilişkiyi gösteren kelimelere veya kısa ifadelere "bağlantı sözcükleri" denir. Bunlar sayesinde haritayı okuduğumuzda, kavramlar arasında mantıklı bir cümle kurabiliriz.
Cevap B seçeneğidir.
