Bir deneyde farelere ADH hormonu enjekte ediliyor. Bu durumda aşağıdakilerden hangisinin gözlenmesi beklenmez?
A) İdrar miktarında azalma
B) Kan basıncında artış
C) İdrar yoğunluğunda azalma
D) Toplardamardaki su geri emiliminde artış
Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için öncelikle ADH (Antidiüretik Hormon) veya diğer adıyla Vazopressin'in vücudumuzdaki temel görevlerini çok iyi anlamamız gerekiyor.
- ADH, böbreklerdeki toplama kanalları ve distal tübüllerden suyun kana geri emilimini artıran bir hormondur.
- Bu sayede vücudun aşırı su kaybetmesini engeller ve su dengesini korur.
- Yüksek konsantrasyonlarda ise kan damarlarının daralmasına (vazokonstriksiyon) neden olarak kan basıncını artırabilir.
Şimdi, farelere ADH enjekte edildiğinde bu etkilerin nasıl değişeceğini ve seçeneklerde verilen durumların hangisinin beklenmeyeceğini adım adım inceleyelim:
- A) İdrar miktarında azalma: ADH, böbreklerden kana daha fazla suyun geri emilmesini sağladığı için, vücuttan atılan idrar miktarı azalır. Bu, ADH'nin temel etkilerinden biridir ve beklenen bir durumdur.
- B) Kan basıncında artış: ADH'nin etkisiyle kana daha fazla su geri emilir. Bu durum, kan hacmini artırır ve artan kan hacmi de kan basıncının yükselmesine neden olur. Ayrıca ADH'nin damar daraltıcı (vazokonstriktör) etkisi de kan basıncını artırır. Bu da beklenen bir durumdur.
- C) İdrar yoğunluğunda azalma: ADH, idrardan suyun geri emilimini artırdığı için, geriye kalan idrar daha az su içerir ve dolayısıyla daha yoğun (konsantre) hale gelir. Yani, idrar yoğunluğunda bir artış beklenir, azalma değil. Bu nedenle, idrar yoğunluğunda azalma gözlenmesi beklenmez.
- D) Toplardamardaki su geri emiliminde artış: Bu ifade, böbreklerden kana (dolaşım sistemine) suyun geri emiliminin artması anlamına gelir. ADH'nin temel görevi budur; böbrek tübüllerinden kana suyun geri emilimini artırarak kan hacmini ve dolayısıyla toplardamarlardaki kan miktarını etkiler. Bu beklenen bir durumdur.
Yukarıdaki açıklamalara göre, ADH enjekte edildiğinde idrar yoğunluğunda azalma gözlenmesi beklenmez; tam tersine idrar yoğunluğunda artış gözlenir.
Cevap C seçeneğidir.
