Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücrelerimizin temel yapı taşları olan organelleri tanımak, biyoloji dersinin en önemli konularından biridir. Bu soruda, belirli özelliklere sahip bir organeli bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
-
A) Koful: Koful, genellikle bitki hücrelerinde büyük, hayvan hücrelerinde ise küçük ve çok sayıda bulunan, tek katlı zarla çevrili bir organeldir. İçinde su, besin, atık maddeler gibi çeşitli maddeleri depolar. Kromatin ağı ve çekirdekçik gibi yapıları içermez. Bu nedenle sorudaki tanıma uymaz.
-
B) Endoplazmik retikulum (ER): Endoplazmik retikulum, hücre içinde zarla çevrili kanallar ve kesecikler ağıdır. Tek katlı bir zar sistemine sahiptir. Protein sentezi (granüllü ER) ve yağ sentezi/detoksifikasyon (granülsüz ER) gibi önemli görevleri vardır. Ancak kromatin ağı ve çekirdekçik içermez. Bu da sorudaki tanıma uymadığını gösterir.
-
C) Çekirdek: Çekirdek, ökaryot hücrelerin en belirgin ve genellikle en büyük organelidir.
- Çift katlı zarla çevrilidir: Çekirdek zarı (nükleer zarf) adı verilen bu çift katlı zar, çekirdeği sitoplazmadan ayırır ve üzerinde madde geçişini sağlayan porlar (delikler) bulunur.
- Kromatin ağı içerir: Hücrenin genetik materyali olan DNA, proteinlerle birlikte kromatin adı verilen bir ağ yapısı halinde çekirdeğin içinde bulunur. Hücre bölünmesi sırasında bu kromatinler yoğunlaşarak kromozomları oluşturur.
- Çekirdekçik içerir: Çekirdekçik (nükleolus), çekirdeğin içinde bulunan, zarsız bir yapıdır. Ribozomal RNA (rRNA) sentezi ve ribozom alt birimlerinin birleştirilmesi gibi önemli görevleri vardır.
Bu özellikler, soruda verilen tüm kriterleri eksiksiz bir şekilde karşılamaktadır.
-
D) Sentrozom: Sentrozom, hayvan hücrelerinde ve bazı ilkel bitki hücrelerinde bulunan, zarsız bir organeldir. Genellikle iki sentriyolden oluşur ve hücre bölünmesi sırasında iğ ipliklerinin oluşumunda rol oynar. Çift katlı zarı yoktur ve kromatin ağı ile çekirdekçik içermez. Bu nedenle sorudaki tanıma uymaz.
Yukarıdaki açıklamalara göre, çift katlı zarla çevrili olan, kromatin ağı ve çekirdekçik gibi yapıları içeren organel Çekirdek'tir.
Cevap C seçeneğidir.