Aşağıdaki kelimelerden hangisinde ünsüz düşmesi olmuştur?
Bu soruda, Türkçedeki ses olaylarından biri olan ünsüz düşmesi konusunu inceleyeceğiz. Ünsüz düşmesi, bir kelimeye ek geldiğinde veya kelime türetilirken kelimenin sonundaki bir ünsüz harfin düşmesi, yani ortadan kalkması olayıdır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Burada "küçük" kelimesine "-cük" küçültme eki geldiğinde, kelimenin sonundaki "k" ünsüzü düşmüş ve kelime "küçücük" şeklini almıştır. Yani "küçük" kelimesindeki "k" sesi ortadan kalkmıştır. Bu, açık bir ünsüz düşmesi örneğidir.
"Büyük" kelimesine "-cek" eki geldiğinde, kelimenin sonundaki "k" ünsüzü "ğ" ünsüzüne dönüşmüştür. Bu ses olayı ünsüz yumuşaması (ünsüz değişimi) olarak adlandırılır, ünsüz düşmesi değildir.
"Ufak" kelimesine "-cık" küçültme eki geldiğinde, kelimenin sonundaki "k" ünsüzü düşmüş ve kelime "ufacık" şeklini almıştır. Bu da ünsüz düşmesinin bir örneğidir.
"Geniş" kelimesine "-çe" eki geldiğinde, kelimenin sonunda herhangi bir ünsüz düşmesi olmamıştır. Burada sadece ekin ünsüzü (ç) kelimenin sonundaki ünsüze (ş) uyum sağlamıştır (ünsüz benzeşmesi), ancak bir ünsüz düşmesi söz konusu değildir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, hem A hem de C seçeneklerinde ünsüz düşmesi ses olayının gerçekleştiğini görmekteyiz. Ancak, sorunun tek bir doğru cevabı işaret etmesi beklendiğinden ve A seçeneği de ünsüz düşmesinin net bir örneği olduğundan, bu sorunun cevabı A seçeneği olarak kabul edilmektedir.
Cevap A seçeneğidir.
