Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözmek için öncelikle "edilgen" ve "geçişsiz" fiillerin ne anlama geldiğini hatırlayalım. Ardından seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevaba ulaşacağız. Hazırsanız başlayalım!
- Edilgen Fiil: İşin kim tarafından yapıldığı belli olmayan veya önemli olmayan fiillerdir. Edilgen fiiller genellikle "-il, -in, -n, -l" eklerini alırlar. Örneğin, "kırıldı" fiili, "kırmak" eyleminin kim tarafından yapıldığının belirtilmediği bir edilgen fiildir.
- Geçişsiz Fiil: Nesne almayan, yani "neyi, kimi" sorularına cevap vermeyen fiillerdir. Örneğin, "uyandı" fiili geçişsizdir çünkü "neyi uyandı?" veya "kimi uyandı?" gibi sorulara anlamlı bir cevap veremeyiz.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Pencere kırıldı. "Kırıldı" fiili edilgendir çünkü pencerenin kim tarafından kırıldığı belli değil. Aynı zamanda geçişsizdir çünkü "neyi kırıldı?" veya "kimi kırıldı?" sorularına cevap veremeyiz.
- B) Kitap okundu. "Okundu" fiili edilgendir çünkü kitabın kim tarafından okunduğu belli değil. Ancak "neyi okundu?" sorusuna "kitap" cevabını verebildiğimiz için geçişlidir.
- C) Çocuk uyandı. "Uyandı" fiili geçişsizdir çünkü "neyi uyandı?" veya "kimi uyandı?" sorularına cevap veremeyiz. Ancak edilgen değildir, çünkü işi yapan bellidir (çocuk).
- D) Yemek yendi. "Yendi" fiili edilgendir çünkü yemeğin kim tarafından yendiği belli değil. Ancak "neyi yendi?" sorusuna "yemek" cevabını verebildiğimiz için geçişlidir.
Gördüğümüz gibi, sadece A seçeneğindeki fiil hem edilgen hem de geçişsizdir.
Cevap A seçeneğidir.
