Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, tuzların suda çözündüğünde ortamın pH'ını nasıl etkilediğini anlamamız gerekiyor. Bir tuzun suda çözündüğünde ortamı asidik, bazik veya nötr yapması, o tuzu oluşturan asit ve bazın kuvvetine bağlıdır. Bu olaya "tuz hidrolizi" denir.
Şimdi her bir seçeneği tek tek inceleyelim:
- A) NaCl (Sodyum Klorür):
- Bu tuz, kuvvetli bir baz olan NaOH (Sodyum Hidroksit) ve kuvvetli bir asit olan HCl (Hidroklorik Asit) tepkimesinden oluşur.
- Kuvvetli asit ve kuvvetli bazdan oluşan tuzlar suda hidrolize uğramazlar. Yani, $Na^+$ ve $Cl^-$ iyonları su ile tepkimeye girmez.
- Bu nedenle, NaCl çözeltisi nötrdür (pH $\approx$ 7).
- B) KNO₃ (Potasyum Nitrat):
- Bu tuz, kuvvetli bir baz olan KOH (Potasyum Hidroksit) ve kuvvetli bir asit olan HNO₃ (Nitrik Asit) tepkimesinden oluşur.
- Tıpkı NaCl gibi, kuvvetli asit ve kuvvetli bazdan oluşan bir tuzdur. $K^+$ ve $NO_3^-$ iyonları suda hidrolize uğramaz.
- Bu nedenle, KNO₃ çözeltisi de nötrdür (pH $\approx$ 7).
- C) NH₄Cl (Amonyum Klorür):
- Bu tuz, zayıf bir baz olan $NH_3$ (Amonyak) veya $NH_4OH$ (Amonyum Hidroksit) ve kuvvetli bir asit olan HCl (Hidroklorik Asit) tepkimesinden oluşur.
- Zayıf bazdan gelen $NH_4^+$ katyonu, suda hidrolize uğrar ve $H_3O^+$ (veya $H^+$) iyonları oluşturur:
$NH_4^+(aq) + H_2O(l) \rightleftharpoons NH_3(aq) + H_3O^+(aq)$
- Kuvvetli asitten gelen $Cl^-$ iyonu ise hidrolize uğramaz.
- Ortamda $H_3O^+$ iyonlarının artması nedeniyle çözelti asidik olur (pH $<$ 7).
- D) Na₂CO₃ (Sodyum Karbonat):
- Bu tuz, kuvvetli bir baz olan NaOH (Sodyum Hidroksit) ve zayıf bir asit olan $H_2CO_3$ (Karbonik Asit) tepkimesinden oluşur.
- Kuvvetli bazdan gelen $Na^+$ iyonu hidrolize uğramaz.
- Ancak zayıf asitten gelen $CO_3^{2-}$ anyonu, suda hidrolize uğrar ve $OH^-$ iyonları oluşturur:
$CO_3^{2-}(aq) + H_2O(l) \rightleftharpoons HCO_3^-(aq) + OH^-(aq)$
- Ortamda $OH^-$ iyonlarının artması nedeniyle çözelti bazik olur (pH $>$ 7).
Yukarıdaki analizlere göre, suda çözündüğünde ortamı asidik yapan tuz $NH_4Cl$'dir.
Cevap C seçeneğidir.
