Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, verilen cümlede hangi isimlerin hal eki aldığını bulmamız isteniyor. Hal ekleri, isimlerin cümledeki görevlerini belirten eklerdir. Türkçede başlıca hal ekleri şunlardır: belirtme (-i, -ı, -u, -ü), yönelme (-e, -a), bulunma (-de, -da, -te, -ta) ve ayrılma (-den, -dan, -ten, -tan).
Şimdi cümlemizi kelime kelime inceleyelim:
- "Bu" kelimesi bir işaret sıfatıdır, isim değildir ve hal eki almamıştır.
- "soruyu" kelimesine bakalım:
- Kelimenin kökü "soru"dur ve bir isimdir.
- "soru" kelimesine "-yu" eki gelmiştir. Bu ek, belirtme hal ekidir (-ı, -i, -u, -ü). Cümlede "neyi yazdım?" sorusuna cevap vererek nesne görevinde kullanılmıştır. Dolayısıyla "soruyu" kelimesi hal eki almış bir isimdir.
- "çözmek" kelimesine bakalım:
- Kelimenin kökü "çöz-" bir fiil köküdür.
- "-mek" eki, mastar ekidir. Bu ek, fiilleri isim gibi kullanmamızı sağlayan bir fiilimsidir (isim-fiil). Ancak soruda "isimler" dendiği için, genellikle asıl isimler kastedilir. Bu nedenle "çözmek" kelimesi bu bağlamda hal eki almış bir isim olarak kabul edilmez.
- "için" kelimesi bir edattır, isim değildir ve hal eki almamıştır.
- "deftere" kelimesine bakalım:
- Kelimenin kökü "defter"dir ve bir isimdir.
- "defter" kelimesine "-e" eki gelmiştir. Bu ek, yönelme hal ekidir (-e, -a). Cümlede "nereye yazdım?" sorusuna cevap vererek yönelme bildirir. Dolayısıyla "deftere" kelimesi hal eki almış bir isimdir.
- "yazdım" kelimesine bakalım:
- Kelimenin kökü "yaz-" bir fiil köküdür.
- "-dı" görülen geçmiş zaman eki ve "-m" birinci tekil şahıs ekidir. Bu kelime bir fiildir, isim değildir ve hal eki almamıştır.
İncelemelerimiz sonucunda, cümlede hal eki alan isimlerin "soruyu" (belirtme hali) ve "deftere" (yönelme hali) olduğunu görüyoruz.
Şimdi seçeneklere bakalım:
- A) soruyu, çözmek: "çözmek" isim değildir.
- B) soruyu, deftere: Her ikisi de hal eki almış isimlerdir.
- C) çözmek, yazdım: "çözmek" isim değildir, "yazdım" fiildir.
- D) deftere, yazdım: "yazdım" fiildir.
- E) için, deftere: "için" edattır.
Bu durumda doğru seçenek B'dir.
Cevap B seçeneğidir.
