Hücrede kalsiyum iyonlarının depolanması, lipit sentezi ve zehirli maddelerin detoksifikasyonu gibi görevleri üstlenen organel hangisidir?
A) Granüllü endoplazmik retikulum
B) Granülsüz endoplazmik retikulum
C) Golgi aygıtı
D) Lizozom
Merhaba sevgili öğrenciler!
Hücrelerimizin içinde birçok farklı görevi üstlenen küçük organeller bulunur. Bu soruda, kalsiyum depolama, lipit sentezi ve zehirli maddelerin detoksifikasyonu gibi önemli işlevleri olan organeli bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Granüllü endoplazmik retikulum: Bu organel, üzerinde ribozomlar taşıdığı için "granüllü" (tanecikli) olarak adlandırılır. Temel görevi, hücre dışına salgılanacak veya hücre zarına yerleşecek proteinlerin sentezlenmesi ve ilk katlanmalarının yapılmasıdır. Lipit sentezi, kalsiyum depolama veya detoksifikasyon ana görevleri arasında değildir.
- B) Granülsüz endoplazmik retikulum: Bu organel, üzerinde ribozom taşımadığı için "granülsüz" (düz) olarak adlandırılır. İşte bu organelin temel görevleri şunlardır:
- Kalsiyum iyonlarının depolanması: Özellikle kas hücrelerinde (sarkoplazmik retikulum olarak adlandırılır) kalsiyum iyonlarını depolar ve kas kasılması için serbest bırakır.
- Lipit sentezi: Fosfolipitler, steroid hormonlar ve yağ asitleri gibi çeşitli lipitlerin sentezlendiği ana yerdir.
- Zehirli maddelerin detoksifikasyonu: Özellikle karaciğer hücrelerinde bol miktarda bulunur ve ilaçlar, alkol, pestisitler gibi zararlı maddelerin etkisiz hale getirilmesinde (detoksifikasyonunda) rol oynar.
Gördüğünüz gibi, soruda belirtilen tüm görevleri üstlenen organel granülsüz endoplazmik retikulumdur.
- C) Golgi aygıtı: Bu organel, endoplazmik retikulumdan gelen protein ve lipitleri işler, paketler, etiketler ve hücre içinde veya dışında gidecekleri yerlere gönderir. Kalsiyum depolama, lipit sentezi veya detoksifikasyon gibi görevleri yoktur.
- D) Lizozom: Lizozomlar, hücrenin "geri dönüşüm ve atık işleme merkezi" gibidir. İçerdikleri güçlü sindirim enzimleri sayesinde hücre içi atıkları, yaşlı organelleri ve hücreye giren yabancı maddeleri parçalar. Lipit sentezi, kalsiyum depolama veya detoksifikasyon ana görevleri değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, soruda belirtilen tüm görevleri eksiksiz bir şekilde yerine getiren organel granülsüz endoplazmik retikulumdur.
Cevap B seçeneğidir.
