Türkiye'nin jeopolitik önemini artıran göreceli konum özelliklerinden biri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Dört mevsimin belirgin olarak yaşanması
B) Üç kıtanın (Asya, Avrupa, Afrika) birbirine en çok yaklaştığı noktada bulunması
C) Batı rüzgarları kuşağında yer alması
D) Kuzey Yarım Küre'de yer alması
Türkiye'nin jeopolitik önemini artıran göreceli konum özelliklerini anlamak için öncelikle "jeopolitik önem" ve "göreceli konum" kavramlarını hatırlayalım.
- Jeopolitik Önem: Bir ülkenin coğrafi konumunun, o ülkenin siyasi, ekonomik ve askeri gücü üzerindeki etkisidir. Yani, bir ülkenin nerede olduğu, o ülkenin uluslararası ilişkilerdeki rolünü nasıl etkiliyor?
- Göreceli Konum: Bir yerin başka yerlere göre olan konumudur. Yani, bir yerin denizlere, dağlara, önemli ticaret yollarına veya diğer ülkelere göre nerede bulunduğunu ifade eder. Bu mutlak (matematiksel) konumdan farklıdır.
Şimdi de seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Dört mevsimin belirgin olarak yaşanması: Dört mevsimin yaşanması, tarım ve turizm gibi alanlarda avantaj sağlayabilir. Ancak bu durum, Türkiye'nin jeopolitik önemini doğrudan artıran bir faktör değildir. Birçok ülke de dört mevsimi belirgin olarak yaşayabilir.
- B) Üç kıtanın (Asya, Avrupa, Afrika) birbirine en çok yaklaştığı noktada bulunması: İşte bu çok önemli! Türkiye, Asya ve Avrupa kıtalarını birbirine bağlayan bir köprü konumundadır. Ayrıca Afrika kıtasına da yakınlığı sayesinde stratejik bir öneme sahiptir. Bu durum, ticaret yolları, enerji hatları ve askeri geçişler açısından Türkiye'yi kritik bir konuma yerleştirir. Bu nedenle, bu seçenek Türkiye'nin jeopolitik önemini artıran en önemli göreceli konum özelliğidir.
- C) Batı rüzgarları kuşağında yer alması: Batı rüzgarları, iklim üzerinde etkili olsa da, Türkiye'nin jeopolitik önemini doğrudan etkileyen bir faktör değildir.
- D) Kuzey Yarım Küre'de yer alması: Kuzey Yarım Küre'de yer almak genel bir bilgidir ve birçok ülke Kuzey Yarım Küre'de bulunmaktadır. Bu durum, Türkiye'ye özgü bir jeopolitik avantaj sağlamaz.
Gördüğümüz gibi, en güçlü ve doğrudan etki eden faktör B seçeneğinde verilmiştir.
Cevap B seçeneğidir.
