Türkiye'nin 26° Doğu ile 45° Doğu meridyenleri arasında yer alması, aşağıdaki durumlardan hangisini doğrudan etkiler?
A) Ülkede farklı iklim tiplerinin görülmesini
B) Güneş ışınlarının düşme açısının güneyden kuzeye azalmasını
C) En doğusu ile en batısı arasında belirgin bir yerel saat farkının bulunmasını
D) Akdeniz ikliminin etkili olmasını
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım ve mantığını anlayarak çözelim:
Öncelikle soruyu dikkatlice okuyalım. Soru, Türkiye'nin 26° Doğu ile 45° Doğu meridyenleri arasında yer almasının neyi doğrudan etkilediğini soruyor. Burada "doğrudan" kelimesi çok önemli, çünkü diğer seçenekler dolaylı etkileri içerebilir.
- A) Ülkede farklı iklim tiplerinin görülmesini: Farklı iklim tiplerinin görülmesi, enlem, yükselti, denizellik gibi birçok faktöre bağlıdır. Meridyenler (boylamlar) doğrudan iklimi etkilemez. Yani bu seçenek doğrudan bir etki değil.
- B) Güneş ışınlarının düşme açısının güneyden kuzeye azalmasını: Güneş ışınlarının düşme açısı, Dünya'nın şekli ve eksen eğikliği ile ilgilidir, meridyenlerle doğrudan bir bağlantısı yoktur. Bu da doğrudan bir etki değil.
- C) En doğusu ile en batısı arasında belirgin bir yerel saat farkının bulunmasını: İşte bu doğru! Dünya batıdan doğuya doğru döndüğü için, doğudaki bir nokta, batıdaki bir noktadan daha önce Güneş'i görür. Her bir meridyen arası 4 dakikalık bir zaman farkı oluşturur. Türkiye'nin doğusu ile batısı arasında 19 meridyen (45-26=19) fark olduğu için, bu da yaklaşık 76 dakikalık (19x4=76) bir yerel saat farkı yaratır. Bu, meridyenlerin doğrudan bir etkisidir.
- D) Akdeniz ikliminin etkili olmasını: Akdeniz ikliminin etkili olması, enlem ve deniz etkisine bağlıdır, meridyenlerle doğrudan bir ilişkisi yoktur.
Gördüğünüz gibi, en mantıklı ve doğrudan etki C seçeneğinde verilmiştir.
Cevap C seçeneğidir.