a ve b aralarında asal sayılardır. EKOK(a, b) = 143 olduğuna göre a + b'nin alabileceği en büyük değer kaçtır?
A) 24Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım çözerek konuyu daha iyi anlayalım. Soruda $a$ ve $b$ sayılarının aralarında asal olduğu ve EKOK'larının 143 olduğu bilgisi verilmiş. Bizden $a + b$'nin alabileceği en büyük değeri bulmamız isteniyor.
$a$ ve $b$ sayılarının aralarında asal olması, bu iki sayının 1'den başka ortak pozitif tam sayı böleni olmadığı anlamına gelir. Matematiksel olarak bunu $\text{EBOB}(a, b) = 1$ şeklinde ifade ederiz.
İki pozitif tam sayının çarpımı, bu sayıların EBOB'u ile EKOK'unun çarpımına eşittir. Bu çok önemli bir kuraldır: $a \times b = \text{EBOB}(a, b) \times \text{EKOK}(a, b)$.
Soruda bize $\text{EKOK}(a, b) = 143$ verilmişti. Ayrıca $a$ ve $b$ aralarında asal olduğu için $\text{EBOB}(a, b) = 1$ olduğunu biliyoruz. Şimdi bu değerleri kuralda yerine yazalım:
$a \times b = 1 \times 143$
$a \times b = 143$
Demek ki $a$ ve $b$ sayılarının çarpımı 143 olmalı.
Şimdi çarpımları 143 olan tüm pozitif tam sayı çiftlerini bulmamız gerekiyor. Bunun için 143'ü asal çarpanlarına ayıralım:
143 sayısı 2, 3, 5, 7 gibi küçük asal sayılara bölünmez. 11'e bölmeyi deneyelim:
$143 \div 11 = 13$
Hem 11 hem de 13 asal sayılardır. Yani 143'ün asal çarpanları 11 ve 13'tür.
Buna göre, çarpımları 143 olan pozitif tam sayı çiftleri şunlardır:
Bulduğumuz çiftlerin $a$ ve $b$ olabilmesi için aralarında asal olma şartını sağlamaları gerekir:
1 ile her sayı aralarında asaldır. Yani $\text{EBOB}(1, 143) = 1$. Bu çift geçerlidir.
11 ve 13 farklı asal sayılardır. Farklı asal sayılar her zaman aralarında asaldır. Yani $\text{EBOB}(11, 13) = 1$. Bu çift de geçerlidir.
Şimdi her iki geçerli çift için $a + b$ toplamını bulalım:
$a + b = 1 + 143 = 144$
$a + b = 11 + 13 = 24$
Bulduğumuz $a + b$ değerleri 144 ve 24'tür. Bu değerler arasında en büyüğü 144'tür.
Cevap B seçeneğidir.