Sevgili öğrenciler, bu soruda Kalem Suresi'nde geçen 'nazar' ifadesinin hangi anlamda kullanıldığını anlamak için ayetlerin bağlamına dikkat etmemiz gerekiyor.
- Kalem Suresi'nin İlgili Ayetleri: Kalem Suresi'nin 51. ve 52. ayetleri şöyledir: "O inkâr edenler, Kur'an'ı işittikleri zaman, neredeyse seni gözleriyle devireceklerdi (kaydıracaklardı). 'O, mutlaka bir delidir' diyorlardı. Hâlbuki o (Kur'an), âlemler için ancak bir öğüttür."
- "Gözleriyle Devirmek" İfadesinin Anlamı: Arapça metinde geçen "لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَارِهِمْ" (leyüzlikûneke bi-ebsârihim) ifadesi, kelime anlamıyla "seni gözleriyle kaydıracaklardı/devireceklerdi" demektir. Bu ifade, inkârcıların Peygamber Efendimiz'e (s.a.v.) karşı duydukları aşırı kin, haset ve düşmanlığı, bakışlarının neredeyse fiziksel bir zarar verecek kadar yoğun ve kötü niyetli olduğunu anlatır.
- 'Nazar' Kavramıyla İlişkisi: İslam kültüründe ve genel olarak Ortadoğu kültürlerinde "nazar" veya "kötü göz" (evil eye) inancı, bir kişinin kıskançlık, hayranlık veya kötü niyetle bakmasının başka bir kişiye veya eşyaya zarar verebileceği düşüncesini ifade eder. Kalem Suresi'ndeki bu ayet, inkârcıların Peygamberimize yönelttiği bu türden, neredeyse fiziksel zarar verecek kadar kötü niyetli ve haset dolu bakışları tasvir etmektedir. Bu bakışlar, 'kötü göz değmesi' olarak bilinen kavramla örtüşmektedir.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) Kötü göz değmesi: Yukarıda açıklandığı gibi, ayetteki ifade inkârcıların haset ve kin dolu bakışlarının Peygamberimize zarar verme potansiyelini anlatır ki bu da 'kötü göz değmesi' kavramının tam karşılığıdır.
- B) İyi niyetle bakmak: Ayetin bağlamı, inkârcıların düşmanca tavrını anlattığı için bu seçenek doğru değildir.
- C) Dikkatle incelemek: Ayetteki "devireceklerdi" ifadesi, sadece dikkatli bir incelemeden öte, zarar verme amacı taşıyan bir bakışı ifade eder.
- D) Göz ucuyla bakmak: Göz ucuyla bakmak genellikle umursamaz veya gizlice bakmak anlamına gelirken, ayetteki ifade çok daha yoğun ve zararlı bir bakışı anlatır.
Bu nedenle, Kalem Suresi'ndeki 'nazar' ifadesi, inkârcıların Peygamber Efendimiz'e karşı duydukları aşırı haset ve kinin yansıması olan, neredeyse fiziksel zarar verecek nitelikteki kötü niyetli bakışları, yani 'kötü göz değmesi' anlamında kullanılmıştır.
Cevap A seçeneğidir.