Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruda ek fiilin farklı çekimlerini tanımamız isteniyor. Özellikle ek fiilin "rivayet" çekimini bulacağız. Ek fiil, isim soylu sözcüklere gelerek onları yüklem yapar veya fiillere gelerek birleşik zamanlı fiiller oluşturur. Ek fiilin dört temel çekimi vardır: hikaye (-dı, -di), rivayet (-mış, -miş), şart (-sa, -se) ve geniş zaman (-dır, -dir).
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) O, çok çalışkandı.
- Burada "çalışkan" ismine ek fiil gelerek yüklem olmuştur. Ek fiilin "-dı" eki, ek fiilin hikaye (bilinen geçmiş zaman) çekimidir. Yani, "çalışkan idi" anlamındadır.
- B) Bu ev genişmiş.
- Burada "geniş" ismine ek fiil gelerek yüklem olmuştur. Ek fiilin "-miş" eki, ek fiilin rivayet (duyulan geçmiş zaman) çekimidir. Yani, "geniş imiş" anlamındadır ve başkasından duyma, sonradan fark etme anlamı katmaktadır. Bu, aradığımız cevaptır.
- C) Hava güzelse çıkalım.
- Burada "güzel" ismine ek fiil gelerek bir koşul bildirmiştir. Ek fiilin "-se" eki, ek fiilin şart çekimidir. Yani, "güzel ise" anlamındadır.
- D) Sen de öğrencisin.
- Burada "öğrenci" ismine ek fiil gelerek yüklem olmuştur. Ek fiilin "-sin" eki, ek fiilin geniş zaman çekiminin ikinci tekil şahıs ekidir. Yani, "öğrenci(dir)sin" anlamındadır.
- E) Bu kitap ilginçtir.
- Burada "ilginç" ismine ek fiil gelerek yüklem olmuştur. Ek fiilin "-tir" eki, ek fiilin geniş zaman çekimidir. Kesinlik veya olasılık anlamı katabilir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, ek fiilin rivayet çekiminin kullanıldığı cümle "Bu ev genişmiş" cümlesidir.
Cevap B seçeneğidir.
