Normal koşullarda (0°C ve 1 atm) 1 mol ideal gaz kaç litre hacim kaplar?
Sevgili öğrenciler, bu soru, ideal gazların belirli koşullar altındaki hacmini anlamamızı sağlayan temel bir kimya prensibini sorgulamaktadır. İdeal gaz yasasını kullanarak bu soruyu adım adım çözelim.
Soruda bize "normal koşullar" ifadesi verilmiştir. Kimyada normal koşullar (veya Standart Sıcaklık ve Basınç - STP), belirli bir sıcaklık ve basınç değerini ifade eder:
Sıcaklık ($T$): $0^\circ C$
Basınç ($P$): $1 \text{ atm}$
Ayrıca, gaz miktarı ($n$) $1 \text{ mol}$ olarak verilmiştir. Bizden istenen ise bu gazın kapladığı hacim ($V$).
İdeal gaz denklemini kullanırken sıcaklığın her zaman Kelvin ($K$) cinsinden olması gerekir. Santigrat dereceden Kelvin'e çevirmek için $273.15$ ekleriz:
$T(K) = T(^\circ C) + 273.15$
$T = 0^\circ C + 273.15 = 273.15 \text{ K}$
İdeal gazların davranışını açıklayan temel denklem şudur:
$PV = nRT$
Burada:
$P$: Basınç
$V$: Hacim
$n$: Mol sayısı
$R$: İdeal gaz sabiti
$T$: Mutlak sıcaklık (Kelvin cinsinden)
İdeal gaz sabiti ($R$) farklı birimlerde farklı değerlere sahiptir. Basıncı atmosfer ($atm$), hacmi litre ($L$), mol sayısını mol ve sıcaklığı Kelvin ($K$) cinsinden kullandığımız için uygun $R$ değeri şudur:
$R = 0.082 \text{ L} \cdot \text{atm} / (\text{mol} \cdot \text{K})$
Şimdi elimizdeki tüm değerleri ideal gaz denklemine yerleştirelim:
$P = 1 \text{ atm}$
$V = ?$
$n = 1 \text{ mol}$
$R = 0.082 \text{ L} \cdot \text{atm} / (\text{mol} \cdot \text{K})$
$T = 273.15 \text{ K}$
Denklemde yerine koyarsak:
$(1 \text{ atm}) \cdot V = (1 \text{ mol}) \cdot (0.082 \text{ L} \cdot \text{atm} / (\text{mol} \cdot \text{K})) \cdot (273.15 \text{ K})$
Şimdi $V$'yi yalnız bırakalım:
$V = \frac{1 \text{ mol} \cdot 0.082 \text{ L} \cdot \text{atm} / (\text{mol} \cdot \text{K}) \cdot 273.15 \text{ K}}{1 \text{ atm}}$
$V = 0.082 \cdot 273.15 \text{ L}$
$V \approx 22.40 \text{ L}$
Hesaplamalarımız sonucunda, normal koşullarda ($0^\circ C$ ve $1 \text{ atm}$) 1 mol ideal gazın yaklaşık $22.4 \text{ L}$ hacim kapladığını bulduk. Bu değer, kimyada "molar hacim" olarak bilinen ve sıkça kullanılan standart bir değerdir.
Cevap B seçeneğidir.