Bu soruyu çözmek için öncelikle fiilimsi nedir, fiilimsi türleri nelerdir hatırlayalım. Ardından cümlemizdeki fiilimsiyi bulup türünü belirleyelim.
- Fiilimsi (Eylemsi): Fiillerden türeyen, ancak fiillerin tüm özelliklerini taşımayan (örneğin, kip ve kişi eki alamayan), cümle içinde isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılabilen sözcüklerdir. Üç tür fiilimsi vardır: isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil.
- İsim-fiil (Ad-eylem): Fiillere "-ma, -ış, -mak" ekleri getirilerek oluşturulur ve isim gibi kullanılır. Örneğin: "Okumak güzeldir."
- Sıfat-fiil (Ortaç): Fiillere "-an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş" ekleri getirilerek oluşturulur ve sıfat gibi kullanılır. Örneğin: "Koşan çocuk."
- Zarf-fiil (Ulaç/Bağ-fiil): Fiillere "-ken, -alı, -madan, -ınca, -ip, -arak, -dıkça, -e... -e, -r... -maz, -casına" gibi ekler getirilerek oluşturulur ve zarf gibi kullanılır. Örneğin: "Gülerek geldi."
Şimdi sorudaki cümleyi inceleyelim: "Anlatılanları dinleyince şaşırdı."
- Bu cümlede "dinleyince" sözcüğü bir fiilimsidir. Çünkü "dinlemek" fiilinden türemiştir ve "-ince" zarf-fiil ekini almıştır.
- "-ince" eki, fiili zarf tümleci yapmıştır. Yani, "nasıl şaşırdı?" sorusuna cevap veriyor: "dinleyince şaşırdı."
Bu nedenle, "dinleyince" sözcüğü bir zarf-fiildir.
Cevap C seçeneğidir.
