Aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'ağır' sözcüğü yan anlamıyla kullanılmıştır?
A) Ağır bir yük taşıdığı için sırtı ağrıyor.
B) Ağır bir hastalık geçirdi, henüz iyileşemedi.
C) Ağır bir koku odanın her yerine yayılmıştı.
D) Ağır adımlarla merdivenleri çıktı.
E) Ağır bir ceza aldığı için çok üzgün.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözerken kelimelerin anlamlarını ve cümle içindeki kullanımlarını dikkatlice inceleyeceğiz. Unutmayın, kelimelerin anlamları bazen düşündüğümüzden daha geniş olabilir!
Sorumuz, "ağır" kelimesinin hangi cümlede yan anlamıyla kullanıldığını bulmamızı istiyor. Önce "ağır" kelimesinin temel (gerçek) ve yan anlamlarını hatırlayalım:
- Temel Anlam: Bir şeyin tartıda çok gelmesi, hafif olmaması.
- Yan Anlam: Temel anlamından uzaklaşarak, benzerlik veya ilişki yoluyla kazandığı anlam. Örneğin, zor, şiddetli, yavaş gibi anlamlar.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Ağır bir yük taşıdığı için sırtı ağrıyor. Burada "ağır" kelimesi temel anlamıyla, yani tartıda çok gelen bir yük anlamında kullanılmıştır.
- B) Ağır bir hastalık geçirdi, henüz iyileşemedi. Burada "ağır" kelimesi hastalığın şiddetini belirtiyor. Hastalığın zorluğunu ifade ettiği için yan anlamdadır.
- C) Ağır bir koku odanın her yerine yayılmıştı. Burada "ağır" kelimesi kokunun yoğunluğunu, rahatsız edici derecede kuvvetli olduğunu belirtiyor. Kokunun fiziksel ağırlığıyla doğrudan bir ilgisi olmadığı için yan anlamdadır.
- D) Ağır adımlarla merdivenleri çıktı. Burada "ağır" kelimesi yavaş ve zorlanarak atılan adımları ifade ediyor. Adımların yavaşlığını belirttiği için yan anlamdadır.
- E) Ağır bir ceza aldığı için çok üzgün. Burada "ağır" kelimesi cezanın şiddetini, büyüklüğünü ifade ediyor. Cezanın zorluğunu belirttiği için yan anlamdadır.
Şimdi dikkatlice incelediğimizde, A seçeneğinde "ağır" kelimesi temel anlamıyla kullanılmıştır. Diğer seçeneklerde ise "ağır" kelimesi, temel anlamından uzaklaşarak yan anlamlarıyla kullanılmıştır. Soruda yan anlamlı olanı sorduğu için B, D ve E seçenekleri de doğru olabilir gibi duruyor. Ancak C seçeneğindeki kullanım, diğerlerine göre daha belirgin bir yan anlam örneğidir. Koku somut olarak tartılamaz, bu nedenle "ağır" kelimesi burada tamamen mecazi bir anlamda kullanılmıştır.
Bu nedenle Cevap C seçeneğidir.
