Sevgili öğrenciler, bu soru Osmanlı Devleti'nin Fransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik akımına karşı geliştirdiği stratejileri anlamamızı istiyor. Fransız İhtilali'nin en önemli sonuçlarından biri, her milletin kendi devletini kurması gerektiği fikri olan milliyetçilik akımının yayılmasıydı. Çok uluslu bir imparatorluk olan Osmanlı Devleti için bu durum büyük bir tehdit oluşturuyordu. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Islahat Fermanı: 1856 yılında ilan edilen Islahat Fermanı, özellikle gayrimüslim tebaanın haklarını genişletmeyi, onlara devlet memuru olma, okul açma gibi haklar tanımayı amaçlamıştır. Bu ferman, Tanzimat Dönemi'nin bir devamı niteliğindedir ve Batılı devletlerin baskısıyla da çıkarılmıştır. Ancak temel amacı, milliyetçilik akımının ayrılıkçı etkilerini doğrudan bir "politika" olarak engellemekten ziyade, imparatorluk içindeki farklı unsurları eşit haklarla devlete bağlama çabasının bir parçasıdır.
- B) Osmanlıcılık: Fransız İhtilali'nin yaydığı milliyetçilik akımının Osmanlı Devleti'ni parçalamasını engellemek amacıyla ortaya atılan en önemli politikadır. Bu politikaya göre, Osmanlı Devleti sınırları içinde yaşayan herkes, dil, din, ırk ayrımı gözetmeksizin eşit haklara sahip birer "Osmanlı vatandaşı" kabul edilecekti. Amaç, ortak bir "Osmanlı kimliği" oluşturarak farklı milletlerin ayrılıkçı hareketlerini durdurmaktı. Bu politika, özellikle Tanzimat ve Islahat Fermanları ile hayata geçirilmeye çalışılmıştır.
- C) Panislamizm: Bu politika, II. Abdülhamid döneminde daha belirgin hale gelmiş ve tüm Müslümanları halifenin etrafında birleştirme fikrine dayanmıştır. Amacı, Batı emperyalizmine karşı Müslümanları bir araya getirmek ve imparatorluğun Müslüman unsurları üzerindeki birliğini güçlendirmekti. Ancak Fransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik akımı sadece Müslüman olmayan unsurları değil, aynı zamanda farklı Müslüman milletleri de etkilediği için, Panislamizm tüm milliyetçilik akımlarına karşı genel bir çözüm olmaktan uzaktı.
- D) Tanzimat Fermanı: 1839 yılında ilan edilen Tanzimat Fermanı, Osmanlı Devleti'nde modernleşme ve hukuk devleti ilkesini getiren önemli bir adımdır. Can, mal ve namus güvenliğinin sağlanması, vergi adaletinin getirilmesi, herkesin kanun önünde eşit sayılması gibi prensipleri içerir. Bu ferman, Osmanlıcılık politikasının temelini oluşturan eşitlik ilkesini getirmiştir. Ancak Tanzimat Fermanı bir "politika"dan ziyade, bir "ferman" yani bir yasal düzenleme olup, Osmanlıcılık politikası bu fermanın getirdiği eşitlikçi ortamda şekillenen bir ideolojidir. Soru bir "politika" sorduğu için, Osmanlıcılık daha doğru bir cevaptır.
Fransız İhtilali'nin getirdiği milliyetçilik akımının imparatorluğu parçalamasını engellemek için Osmanlı Devleti'nin uyguladığı temel politika, tüm tebaayı ortak bir "Osmanlı kimliği" altında birleştirmeyi amaçlayan Osmanlıcılık politikasıdır.
Cevap B seçeneğidir.
