Osmanlı Devleti'nde Duraklama Dönemi'nin başlamasında etkili olan faktörler arasında; merkezi otoritenin zayıflaması, rüşvet ve iltimasın yaygınlaşması, tımar sisteminin bozulması ve kapıkulu ocaklarının disiplinsizleşmesi gibi iç dinamikler önemli bir yer tutmaktadır.
Bu bilgilere göre, Duraklama Dönemi'nin temel nedenlerinden biri olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?
A) Yönetimde liyakatten uzaklaşılması
B) Ekonomik yapının bozulması
C) Askeri sistemdeki aksaklıklar
D) Fetih hareketlerinin tamamen durması
E) Toplumsal düzendeki bozulmalar
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu Osmanlı Devleti'nin Duraklama Dönemi'ndeki iç dinamiklerini ve bunların etkilerini anlayarak çözeceğiz. Unutmayın, tarih sorularını çözerken olayların neden-sonuç ilişkisini iyi kurmak çok önemlidir.
Sorumuzda Duraklama Dönemi'nin başlamasında etkili olan bazı faktörler verilmiş: merkezi otoritenin zayıflaması, rüşvet ve iltimasın yaygınlaşması, tımar sisteminin bozulması ve kapıkulu ocaklarının disiplinsizleşmesi.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Yönetimde liyakatten uzaklaşılması: Rüşvet ve iltimasın yaygınlaşması, liyakatli kişilerin yerine yetersiz kişilerin gelmesine neden olur. Bu durum yönetimin kalitesini düşürür ve Duraklama Dönemi'nin önemli bir nedenidir.
- B) Ekonomik yapının bozulması: Tımar sisteminin bozulması, tarımsal üretimin azalmasına ve dolayısıyla ekonomik sıkıntılara yol açar. Bu da Duraklama Dönemi'nin temel nedenlerinden biridir.
- C) Askeri sistemdeki aksaklıklar: Kapıkulu ocaklarının disiplinsizleşmesi, ordunun savaşma gücünü azaltır ve askeri başarısızlıklara neden olur. Bu durum da Duraklama Dönemi'nin önemli bir göstergesidir.
- D) Fetih hareketlerinin tamamen durması: Duraklama Dönemi'nde fetihler azalmış olsa da tamamen durmamıştır. Bazı bölgelerde fetihler devam etmiştir. Bu nedenle fetih hareketlerinin tamamen durması Duraklama Dönemi'nin temel bir nedeni olarak gösterilemez.
- E) Toplumsal düzendeki bozulmalar: Merkezi otoritenin zayıflaması, rüşvet ve iltimasın yaygınlaşması gibi faktörler toplumsal huzursuzluğa ve adaletsizliklere yol açarak toplumsal düzeni bozar. Bu da Duraklama Dönemi'nin bir sonucudur.
Gördüğümüz gibi, A, B, C ve E seçenekleri verilen bilgilerle doğrudan ilişkilendirilebilirken, D seçeneği Duraklama Dönemi'nin temel nedenlerinden biri olarak kabul edilemez.
Cevap D seçeneğidir.
