Sevgili öğrenciler, bu soruda ışığın pürüzsüz ve parlak bir yüzeyden yansıması durumunu inceliyoruz. Işığın yüzeylerle etkileşimi fiziğin temel konularından biridir. Şimdi adım adım seçenekleri değerlendirerek doğru cevabı bulalım:
- Işığın Yansıması Nedir?
Işık bir yüzeye çarptığında, bir kısmı yüzey tarafından emilir, bir kısmı geçer (eğer yüzey şeffafsa) ve bir kısmı da geldiği ortama geri döner. İşte ışığın bir yüzeye çarpıp geri dönmesine "yansıma" denir.
- Pürüzsüz ve Parlak Yüzeyler:
Soruda belirtilen "pürüzsüz ve parlak bir yüzey" ifadesi çok önemlidir. Aynalar gibi yüzeyler bu kategoriye girer. Bu tür yüzeylerde ışık, belirli kurallara göre yansır.
- Geldiği Açıyla Yansıması:
Bu ifade, yansıma kanunlarından birini işaret eder: Gelen ışın ile yüzeyin normali (yüzeye dik çizilen hayali çizgi) arasındaki açı (gelme açısı), yansıyan ışın ile normal arasındaki açıya (yansıma açısı) eşittir. Bu durum, özellikle pürüzsüz yüzeyler için geçerlidir.
- Şimdi Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Dağınık yansıma: Bu tür yansıma, ışığın pürüzlü veya mat yüzeylere çarpmasıyla gerçekleşir. Gelen ışınlar paralel olsa bile, yüzeydeki düzensizlikler nedeniyle farklı yönlere doğru yansırlar. Bu yüzden "geldiği açıyla yansıması" tanımına uymaz, çünkü her bir ışın farklı bir açıyla yansır ve genel bir düzenlilik yoktur.
- B) Tam yansıma: Tam yansıma, ışığın yoğun bir ortamdan (örneğin sudan) daha az yoğun bir ortama (örneğin havaya) geçerken, belirli bir açıdan (kritik açıdan) daha büyük bir açıyla gelmesi durumunda, diğer ortama geçmeyip tamamen geldiği ortama geri dönmesidir. Bu, bir yüzeyden yansıma türü olsa da, sorudaki genel tanıma uyan özel bir durumdur ve "pürüzsüz ve parlak yüzeyden geldiği açıyla yansıma" ifadesini tam olarak karşılamaz.
- C) Düzgün yansıma: Bu, ışığın pürüzsüz ve parlak yüzeylere (örneğin aynalara) çarpmasıyla gerçekleşen yansıma türüdür. Gelen paralel ışınlar, yansıdıktan sonra da birbirlerine paralel kalır ve her bir ışın için gelme açısı, yansıma açısına eşittir. Bu, soruda verilen tanıma tamamen uyan yansıma türüdür. Bir aynaya baktığımızda kendimizi net bir şekilde görmemizin nedeni düzgün yansımadır.
- D) Kırılma: Kırılma, ışığın bir ortamdan başka bir ortama geçerken (örneğin havadan suya) yön değiştirmesidir. Yansımadan farklı bir olaydır; ışık yüzeyden geri dönmek yerine yüzeyi geçer ve yolunu değiştirir. Bu nedenle sorudaki tanıma uymaz.
Yukarıdaki açıklamalara göre, pürüzsüz ve parlak bir yüzeye çarpan ışığın geldiği açıyla yansımasına düzgün yansıma denir.
Cevap C seçeneğidir.