Bir öğrenci, tohumların çimlenmesi için ışığın gerekli olup olmadığını araştırmak istiyor. Bu amaçla aşağıdaki deney düzeneklerinden hangisini kurmalıdır?
A) Aynı türden tohumları, aynı sıcaklık ve nem koşullarında, birini ışıklı ortamda diğerini karanlık ortamda bekletir.Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözerken bilimsel yöntemin temel prensiplerini hatırlayacağız. Bir şeyi araştırırken, sadece araştırdığımız faktörü değiştiririz, diğer her şeyi aynı tutarız. Bu sayede sonucun sadece değiştirdiğimiz faktörden kaynaklandığından emin oluruz.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
Bu seçenek, tam olarak aradığımız gibi! Tohumların aynı türden olması, sıcaklık ve nemin aynı olması, sadece ışık faktörünün farklı olması, deneyimizin kontrol altında olduğunu gösterir. Eğer çimlenme farklı olursa, bunun sebebinin ışık olup olmadığını anlayabiliriz.
Bu seçenekte hem tohum türü hem de nem farklı. Bu durumda çimlenme farklı olursa, bunun sebebinin tohum türü mü, nem mi yoksa her ikisi mi olduğunu bilemeyiz. Bu, iyi bir deney düzeneği değil.
Bu seçenekte sıcaklık ve nem farklı. Işığın etkisini araştırmak istiyoruz ama sıcaklık ve nem de değiştiği için sonuçları yorumlayamayız.
Bu seçenekte sıcaklık farklı. Biz ışığın etkisini araştırmak istiyoruz, sıcaklığın değil. Bu da doğru bir deney düzeneği değil.
Doğru deney düzeneği, sadece ışık faktörünün değiştiği ve diğer tüm koşulların aynı tutulduğu A seçeneğidir. Bu sayede, çimlenmedeki herhangi bir farkın ışık varlığından veya yokluğundan kaynaklandığını kesin olarak söyleyebiliriz.
Cevap A seçeneğidir.