"Çevre kirliliği, günümüzün en büyük sorunlarından biridir. Fabrika atıkları, araç egzozları ve bilinçsiz tüketim, bu kirliliğin başlıca nedenleridir. Tıpkı bir hastalığın vücudu yavaş yavaş çürütmesi gibi, çevre kirliliği de dünyamızı yaşanmaz hale getirmektedir." Bu parçada ağır basan düşünceyi geliştirme yolları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tanımlama - BenzetmeMerhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, bir metinde kullanılan düşünceyi geliştirme yollarını bulmamız isteniyor. Metni dikkatlice okuyup cümle cümle inceleyerek hangi yöntemlerin kullanıldığını tespit edelim.
Metnin ilk cümlesi, "Çevre kirliliği, günümüzün en büyük sorunlarından biridir." genel bir giriş niteliğindedir. Bu cümlede herhangi bir düşünceyi geliştirme yolu ağır basmamaktadır.
İkinci cümleye bakalım: "Fabrika atıkları, araç egzozları ve bilinçsiz tüketim, bu kirliliğin başlıca nedenleridir." Burada, çevre kirliliğinin nedenleri olarak "fabrika atıkları", "araç egzozları" ve "bilinçsiz tüketim" gibi somut örnekler verilmiştir. Bir konuyu daha anlaşılır kılmak için örnekler sunma yöntemine Örnekleme denir. Dolayısıyla, metinde ilk olarak "Örnekleme" kullanılmıştır.
Üçüncü cümleye geçelim: "Tıpkı bir hastalığın vücudu yavaş yavaş çürütmesi gibi, çevre kirliliği de dünyamızı yaşanmaz hale getirmektedir." Bu cümlede, çevre kirliliğinin dünyaya verdiği zarar, bir hastalığın vücuda verdiği zarara benzetilmiştir. Aralarında ortak özellik bulunan iki farklı kavram veya varlık arasında ilgi kurarak birini diğerinin özellikleriyle açıklama yöntemine Benzetme denir. Burada "tıpkı... gibi" ifadesi, benzetme yapıldığının açık bir göstergesidir. Dolayısıyla, metinde ikinci olarak "Benzetme" kullanılmıştır.
Bu durumda, parçada ağır basan düşünceyi geliştirme yolları sırasıyla Örnekleme ve Benzetme'dir.
Seçenekleri incelediğimizde, bu sıralamanın D seçeneğinde doğru bir şekilde verildiğini görüyoruz.
Cevap D seçeneğidir.
