10. sınıf kimya 1. dönem 1. yazılı 3. senaryo Test 1

Soru 04 / 10

Aşağıdaki bileşiklerden hangisinin sistematik adı yanlış verilmiştir?

A) NaCl: Sodyum klorür
B) H2O: Dihidrojen monoksit
C) CO2: Karbon dioksit
D) NH3: Amonyak
E) HCl: Hidrojen klorür

Kimyasal bileşiklerin adlandırılması, bileşiğin türüne (iyonik veya kovalent) göre farklı kurallar içerir. Sistematik adlandırma, IUPAC (Uluslararası Temel ve Uygulamalı Kimya Birliği) tarafından belirlenen kurallara göre yapılır. Şimdi her bir seçeneği inceleyelim:

  • A) NaCl: Sodyum klorür

    NaCl, bir metal (Sodyum, Na) ve bir ametal (Klor, Cl) arasında oluşan iyonik bir bileşiktir. İyonik bileşikler adlandırılırken, önce metalin (katyonun) adı, sonra ametalin (anyonun) adı söylenir. Klor, anyon olduğunda "klorür" olarak adlandırılır. Dolayısıyla, "Sodyum klorür" doğru bir sistematik adlandırmadır.

  • B) H2O: Dihidrojen monoksit

    H2O, iki ametal (Hidrojen, H ve Oksijen, O) arasında oluşan kovalent bir bileşiktir. Kovalent bileşikler adlandırılırken, elementlerin sayıları Latince ön eklerle belirtilir (mono-, di-, tri- vb.). Birinci elementin sayısı "mono-" ise genellikle belirtilmez, ancak ikinci elementin sayısı "mono-" ise belirtilir. Burada iki hidrojen atomu olduğu için "dihidrojen", bir oksijen atomu olduğu için "monoksit" denir. "Dihidrojen monoksit" doğru bir sistematik adlandırmadır (yaygın adı sudur).

  • C) CO2: Karbon dioksit

    CO2, iki ametal (Karbon, C ve Oksijen, O) arasında oluşan kovalent bir bileşiktir. Bir karbon atomu olduğu için "karbon" (mono ön eki ilk element için genellikle atlanır), iki oksijen atomu olduğu için "dioksit" denir. "Karbon dioksit" doğru bir sistematik adlandırmadır.

  • D) NH3: Amonyak

    NH3, iki ametal (Azot, N ve Hidrojen, H) arasında oluşan kovalent bir bileşiktir. Sistematik adlandırma kurallarına göre, bir azot atomu ve üç hidrojen atomu içerdiği için bu bileşiğin sistematik adı "Azot trihidrür" olmalıdır. "Amonyak" ise bu bileşiğin yaygın olarak bilinen ve kabul görmüş özel (trivial) adıdır, sistematik bir IUPAC adı değildir. Soru sistematik adı yanlış verilen bileşiği sorduğu için bu seçenek doğru cevaptır.

  • E) HCl: Hidrojen klorür

    HCl, iki ametal (Hidrojen, H ve Klor, Cl) arasında oluşan kovalent bir bileşiktir. Bir hidrojen atomu olduğu için "hidrojen" (mono ön eki ilk element için atlanır), bir klor atomu olduğu için "klorür" (mono ön eki ikinci element için de bazen atlanabilir veya "monoklorür" denilebilir) denir. "Hidrojen klorür" doğru bir sistematik adlandırmadır (sulu çözeltisi hidroklorik asittir).

Bu durumda, NH3 bileşiği için verilen "Amonyak" adı, sistematik bir adlandırma değil, yaygın kullanılan özel bir addır. Sistematik adı "Azot trihidrür" olmalıdır.

Cevap D seçeneğidir.

↩️ Soruya Dön
✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Geri Dön