I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanan, ancak Türk milleti tarafından asla kabul edilmeyen ve hukuken geçersiz sayılan antlaşma aşağıdakilerden hangisidir?
A) Mondros Ateşkes Antlaşması
B) Lozan Barış Antlaşması
C) Sevr Barış Antlaşması
D) Mudanya Ateşkes Antlaşması
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanan, ancak Türk milleti tarafından asla kabul edilmeyen ve hukuken geçersiz sayılan antlaşmayı bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Mondros Ateşkes Antlaşması: Bu antlaşma, I. Dünya Savaşı'nda Osmanlı Devleti'nin fiilen yenilgiyi kabul ettiği ve savaşı sona erdiren bir ateşkes antlaşmasıdır. Yani bir barış antlaşması değil, çatışmaları durduran geçici bir anlaşmadır. Savaş sonrası kalıcı barış koşullarını belirlemez. Bu nedenle sorudaki "barış antlaşması" tanımına uymaz.
- B) Lozan Barış Antlaşması: Bu antlaşma, Türk Kurtuluş Savaşı'nın zaferle sonuçlanmasının ardından, Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanmıştır. Türk milleti tarafından kabul edilmiş ve Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslararası alandaki varlığını ve sınırlarını belirleyen hukuken geçerli bir antlaşmadır. Soruda bahsedilen "kabul edilmeyen ve hukuken geçersiz sayılan" antlaşma değildir; tam tersine kabul edilen ve geçerli olan antlaşmadır.
- C) Sevr Barış Antlaşması: Bu antlaşma, I. Dünya Savaşı'nın ardından Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında 10 Ağustos 1920'de imzalanmıştır. Osmanlı topraklarını parçalayan, egemenlik haklarını kısıtlayan ve Türk milleti için kabul edilemez derecede ağır şartlar içeren bir antlaşmaydı. Ancak, bu antlaşma Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından onaylanmadığı ve Türk Kurtuluş Savaşı'nı yürüten Ankara Hükümeti tarafından tanınmadığı için hukuken hiçbir zaman yürürlüğe girmemiştir. Türk milleti bu antlaşmayı asla kabul etmemiş ve "ölü doğmuş" bir antlaşma olarak tarihe geçmiştir. Bu tanım, soruda belirtilen tüm özelliklere uymaktadır.
- D) Mudanya Ateşkes Antlaşması: Bu antlaşma, Türk Kurtuluş Savaşı'nın Batı Cephesi'ndeki sıcak çatışmaları sona erdiren ve Lozan Barış Antlaşması'na giden yolu açan bir ateşkes antlaşmasıdır. Mondros gibi, bu da bir barış antlaşması değil, çatışmaları durduran geçici bir anlaşmadır. Dolayısıyla sorudaki "barış antlaşması" tanımına uymaz.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanan, ancak Türk milleti tarafından asla kabul edilmeyen ve hukuken geçersiz sayılan antlaşma Sevr Barış Antlaşması'dır.
Cevap C seçeneğidir.
