Bir hücrenin turgor basıncı artarsa ne olur?
A) Hücre büzülür
B) Hücre patlar
C) Hücrenin su alma isteği azalır
D) Hücrenin osmotik basıncı artar
E) Hücrenin hacmi azalır
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu çözmek için öncelikle "turgor basıncı" kavramını iyi anlamamız gerekiyor. Hadi adım adım inceleyelim:
- Turgor Basıncı Nedir?
Turgor basıncı, bir hücrenin içine giren suyun, hücre zarı ve sitoplazma tarafından hücre duvarına (eğer varsa) uyguladığı basınçtır. Özellikle bitki hücrelerinde belirgin olup, hücrenin şişkin ve gergin kalmasını sağlar. Bitkilerin dik durmasında önemli bir rol oynar.
- Turgor Basıncı Artarsa Ne Olur?
Bir hücrenin turgor basıncının artması demek, hücrenin içine daha fazla su girmiş olması demektir. Hücre su alarak şişer ve içindeki su, hücre zarına ve hücre duvarına daha fazla basınç uygular.
- Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Hücre büzülür: Bu, turgor basıncının azalması veya su kaybetmesi durumunda meydana gelir. Hücre su kaybedince iç basıncı düşer ve büzülür. Dolayısıyla, turgor basıncı artarsa hücre büzülmez, aksine şişer. Bu seçenek yanlıştır.
- B) Hücre patlar: Bitki hücrelerinde, hücre duvarı sayesinde turgor basıncı çok artsa bile hücre genellikle patlamaz, sadece çok gergin (turgid) hale gelir. Hayvan hücrelerinde ise hücre duvarı olmadığı için aşırı su alımı patlamaya (hemoliz) neden olabilir. Ancak soru genel bir "hücre"den bahsettiği ve turgor basıncı artışının doğrudan ve tek sonucu patlama olmadığı için bu seçenek her zaman doğru değildir. Turgor basıncı artışı, patlamadan önceki bir aşamadır.
- C) Hücrenin su alma isteği azalır: Hücre içine su girdikçe ve turgor basıncı arttıkça, hücre içi su potansiyeli yükselir. Bu durum, hücrenin dış ortamdan daha fazla su çekme eğilimini (ozmotik potansiyelini) azaltır. Yani, hücre zaten suyla dolduğu için daha fazla su alma "isteği" veya ihtiyacı azalır. Bu seçenek doğrudur.
- D) Hücrenin osmotik basıncı artar: Ozmotik basınç, hücre içindeki çözünmüş madde (solüt) yoğunluğu ile doğru orantılıdır. Hücre su aldığında (turgor basıncı arttığında), hücre içindeki çözünmüş maddeler seyreltilir. Bu da ozmotik basıncın artmasına değil, azalmasına neden olur. Bu seçenek yanlıştır.
- E) Hücrenin hacmi azalır: Turgor basıncının artması, hücrenin su alması anlamına gelir. Hücre su aldığında hacmi azalmaz, aksine artar. Bu seçenek yanlıştır.
Sonuç olarak, bir hücrenin turgor basıncı arttığında, hücre suyla dolmuş ve gerginleşmiş demektir. Bu durumda, hücrenin daha fazla su alma eğilimi azalır.
Cevap C seçeneğidir.
