Londra Konferansı'nın (1921) başarısızlıkla sonuçlanmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) TBMM'nin Misak-ı Milli'den taviz vermemesi
B) İtilaf Devletleri'nin kendi aralarındaki anlaşmazlıklar
C) Yunanistan'ın konferansı boykot etmesi
D) İtalya'nın TBMM'yi desteklemesi
Londra Konferansı (1921), Türk Kurtuluş Savaşı'nın kritik dönemlerinden birinde, İtilaf Devletleri'nin Sevr Antlaşması'nı biraz yumuşatarak TBMM Hükümeti'ne kabul ettirme çabasıyla toplanmış önemli bir diplomatik girişimdir. Ancak bu konferans, beklenen başarıyı gösterememiş ve sonuçsuz kalmıştır. Şimdi bu başarısızlığın temel nedenini adım adım inceleyelim.
- Konferansın Amacı: İtilaf Devletleri, I. İnönü Savaşı'nda Yunanistan'ın yenilmesi üzerine TBMM'nin gücünü fark etmiş ve Sevr Antlaşması'nı doğrudan kabul ettiremeyeceklerini anlamışlardır. Bu nedenle, Sevr'de bazı değişiklikler yaparak TBMM'yi masaya çekmek ve barış sağlamak istemişlerdir. Ancak sundukları teklifler, TBMM'nin bağımsızlık ve egemenlik anlayışıyla çelişiyordu.
- A) TBMM'nin Misak-ı Milli'den taviz vermemesi: Misak-ı Milli (Ulusal Ant), Türk milletinin bağımsızlık ve toprak bütünlüğü konusundaki kırmızı çizgilerini belirleyen temel ilkeler bütünüdür. TBMM Hükümeti, bu ilkelerden asla taviz vermeyeceğini açıkça belirtmiştir. Londra Konferansı'nda İtilaf Devletleri'nin sunduğu teklifler (örneğin, Doğu Anadolu'da Ermeni devleti, İzmir'in Yunanistan'a bırakılması, kapitülasyonların devamı gibi maddeler), Misak-ı Milli'ye aykırıydı. TBMM, bu teklifleri reddederek tam bağımsızlık ve toprak bütünlüğü konusundaki kararlılığını göstermiştir. Bu durum, konferansın başarısızlıkla sonuçlanmasının temel ve en belirleyici nedenidir.
- B) İtilaf Devletleri'nin kendi aralarındaki anlaşmazlıklar: İtilaf Devletleri arasında (özellikle İngiltere, Fransa ve İtalya arasında) Anadolu'daki çıkarlar konusunda anlaşmazlıklar olduğu doğrudur. Bu anlaşmazlıklar, İtilaf Devletleri'nin ortak bir politika izlemesini zorlaştırmış ve TBMM'nin elini güçlendirmiştir. Ancak bu anlaşmazlıklar, konferansın *doğrudan* başarısızlık nedeni değildir. Konferansın başarısızlığı, TBMM'nin sunduğu şartlarla İtilaf Devletleri'nin tekliflerinin uzlaşmazlığına dayanır. İtilaf Devletleri kendi aralarında anlaşsalar bile, Misak-ı Milli'den taviz vermeyen TBMM ile uzlaşmaları mümkün olmayacaktı.
- C) Yunanistan'ın konferansı boykot etmesi: Yunanistan, Londra Konferansı'na katılmıştır. Hatta İtilaf Devletleri, hem İstanbul Hükümeti'ni hem de TBMM Hükümeti'ni davet ederek Yunanistan'ı da masaya oturtmuşlardır. Dolayısıyla bu seçenek, bilgi açısından yanlıştır. Yunanistan, konferansta kendi tezlerini savunmuştur.
- D) İtalya'nın TBMM'yi desteklemesi: İtalya ve Fransa gibi bazı İtilaf Devletleri, İngiltere'nin Anadolu'daki aşırı güçlenmesinden rahatsızlık duyuyor ve kendi çıkarları doğrultusunda TBMM ile yakınlaşma eğilimindeydi. Hatta İtalya, konferansta TBMM'ye karşı daha ılımlı bir tutum sergilemiştir. Ancak bu "destek", İtilaf Devletleri'nin genel politikasını değiştirecek ve TBMM'nin Misak-ı Milli'den taviz vermeden isteklerinin kabul edilmesini sağlayacak düzeyde değildi. Konferansın başarısızlığı, İtalya'nın desteğine rağmen, temel konularda uzlaşma sağlanamamasından kaynaklanmıştır.
Özetle, Londra Konferansı'nın başarısızlıkla sonuçlanmasının temel nedeni, TBMM Hükümeti'nin Türk milletinin bağımsızlık ve egemenlik sembolü olan Misak-ı Milli ilkelerinden asla taviz vermemesi ve İtilaf Devletleri'nin bu ilkeleri kabul etmeye yanaşmamasıdır.
Cevap A seçeneğidir.
