🎓 9. sınıf tarih 1. dönem 2. yazılı 3. Senaryo Test 1 - Ders Notu
Bu ders notu, 9. sınıf tarih dersinin 1. dönem 2. yazılı sınavının 3. senaryosundaki testin ana konularını kapsar. Özellikle Osmanlı Devleti'nin kuruluşu, yükselişi ve coğrafi keşiflerin etkileri üzerinde durulmaktadır.
📌 Osmanlı Devleti'nin Kuruluşu
Osmanlı Devleti'nin kuruluşu, 13. yüzyılın sonlarında Anadolu'da gerçekleşen siyasi ve sosyal olaylarla yakından ilişkilidir.
- Osmanlı Beyliği'nin kurucusu Osman Gazi'dir.
- Bizans İmparatorluğu'nun zayıflaması, Osmanlı'nın yükselişini kolaylaştırmıştır.
- Ahilik teşkilatı, Osmanlı'nın sosyal ve ekonomik gelişimine katkı sağlamıştır.
- Anadolu'daki diğer Türk beylikleriyle mücadele edilmiştir.
⚠️ Dikkat: Osmanlı'nın kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, genellikle 1299 kabul edilir.
📌 Osmanlı Devleti'nin Yükselişi
Osmanlı Devleti, Fatih Sultan Mehmet ile birlikte yükseliş dönemine girmiştir. İstanbul'un fethi bu dönemin en önemli olaylarından biridir.
- İstanbul'un Fethi (1453), Osmanlı'yı bir imparatorluk haline getirmiştir.
- Fatih Sultan Mehmet, devletin merkezi otoritesini güçlendirmiştir.
- Kanuni Sultan Süleyman döneminde devletin sınırları en geniş haline ulaşmıştır.
- Denizcilik faaliyetleri artmış, Akdeniz'de hakimiyet kurulmuştur.
💡 İpucu: Yükseliş dönemindeki padişahların yaptıkları fetihler ve devlet yönetimi anlayışları önemlidir.
📌 Coğrafi Keşiflerin Etkileri
Coğrafi Keşifler, 15. ve 16. yüzyıllarda Avrupalıların yeni ticaret yolları ve kıtalar keşfetmesiyle başlamıştır. Bu durum, Osmanlı Devleti'ni ekonomik ve siyasi olarak etkilemiştir.
- İpek ve Baharat Yolları'nın önemini kaybetmesi, Osmanlı ekonomisine zarar vermiştir.
- Avrupa devletleri zenginleşmiş ve güçlenmiştir.
- Yeni ticaret yollarının bulunmasıyla Osmanlı gümrük gelirleri azalmıştır.
- Osmanlı Devleti, Avrupa'daki gelişmeleri takip etmekte zorlanmıştır.
📝 Not: Coğrafi keşiflerin Osmanlı üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak için çeşitli önlemler alınmaya çalışılmıştır.
📌 Osmanlı Toprak Sistemi
Osmanlı Devleti'nde toprak sistemi, devletin ekonomik ve askeri gücünü doğrudan etkileyen önemli bir unsurdur.
- Devlete ait olan topraklar Miri arazi olarak adlandırılır.
- Dirlik sistemi, devlet memurlarına ve askerlere hizmet karşılığında toprak verilmesini içerir.
- Tımar sistemi, dirlik arazilerinden elde edilen gelirle asker (sipahi) yetiştirilmesini sağlar.
- Vakıf arazileri, hayır kurumlarına bağışlanan topraklardır.
💡 İpucu: Tımar sisteminin faydaları ve zamanla bozulmasının nedenleri sınavda sıkça sorulabilir.
